RSS

परीकथा भाग ४ – (१.६ ते १.७ वर्षे)

 

३० सप्टेंबर २०१५

पापा !
ते सुद्धा पा पा पा पा नाही तर सुस्पष्ट आणि खणखणीत पापा ..
ते सुद्धा मम्मा बोलायच्याही आधी आधी..
फिलिंग शब्द, इमॉटिकॉन्स आणि स्मायलींच्या पलीकडले 🙂

.
.

२ ऑक्टोबर २०१५

वीज चमकते तेव्हा आधी प्रकाश दिसतो, मग थोड्यावेळाने आवाज ऐकू येतो.
हेच सायन्स वापरून आम्ही ब्रश केल्यावर चूळ भरतो.
आधी शांतपणे ग्लासातले पाणी पिऊन घेतो, मग फुर्रर करून आवाज काढतो. वीज काही आपल्या डोक्यावर कोसळत नाही, आणि आमच्या तोंडातले पाणी काही बेसिनमध्ये पडत नाही 🙂

.
.

५ ऑक्टोबर २०१५

मोठी माणसं विनोद करतात, लहान मुलं विनोद घडवतात.
शनिवारी परीबरोबर तिच्या आजोळी चाललो होतो. गर्मीने हैराण परेशान झालो होतो. सुदैवाने प्लॅटफॉर्मवरचा फॅन चालू होता. परीला घेऊन त्याखाली उभा राहिलो आणि म्हणालो, चल बाबड्या थोडी हवा खाऊया. तसे तिने वर पंख्याकडे पाहिले, तोंडाचा आ वासला आणि हॉप हॉप करत जमेल तितकी हवा खाऊन टाकली 😉
तरी नशीब आम्हाला तसे करताना कोणी पाहिले नाही. नाहीतर हवा खाण्यावर सुद्धा टॅक्स बसायला सुरूवात झाली असती 🙂

.
.

८ ऑक्टोबर २०१५

काल परीशी खेळून दमलो आणि बिछान्यावर पडलो. गर्मीचा सीजन म्हणून उघडाच वावरत होतो, तरी अंगमेहनतीने आपला जलवा दाखवलाच. छातीला घामाच्या धारा लागल्या होत्या. परीने ते पाहिले आणि माझेही लक्ष वेधले. मी तिचा हात झटकला आणि दुर्लक्ष केले, तशी गायबली आणि दोन मिनिटात पुन्हा उगवली. यावेळी मात्र तिच्या हातात लॅपटॉपची स्क्रीन पुसायचा छोटासा नॅपकीन होता. का, तर माझा घाम पुसायला 🙂
‘जो पेट देता है वही रोटी भी देता है’ या उक्तीचा प्रत्यय आला. घाम काढणारीही तीच आणि घाम पुसणारीही तीच 🙂

.
.

१० ऑक्टोबर २०१५

डोळे मिचमिचे करत आम्ही बोटांच्या चिमटीत पकडतो तेव्हा आम्हाला आमचा फोटो काढून घ्यायचा असतो. ही हुक्की रात्रीचे दोन वाजताही येऊ शकते किंवा संध्याकाळी पप्पा दमूनभागून घरी आल्यावरही येते. बरं आम्ही कुठेही फोटो काढत नाही, तर बेडरूम हाच आमचा फोटो स्टुडीओ आहे. तिथेच जावे लागते. दिवस असो वा रात्र, फोटो काढायच्या आधी बेडरूमच्या सर्व लाईट्स लावाव्या लागतात. कारण त्यामुळे फोटो चांगला येतो हे क्षुल्लक ज्ञान आम्हाला प्राप्त झाले आहे. फोटो देखील मोबाईलच्या कॅमेर्‍याने नाही तर डिजिटल कॅमेर्‍यानेच काढावा लागतो. कधी एकामध्येच काम भागते तर कधी सात-आठ काढावे लागतात. प्रत्येक वेळी फोटो काढून झाल्यावर तिला कॅमेरा हातात घेत फोटो कसा आला हे बघायचे असते आणि त्यावेळी कॅमेरा जपणे ही सर्वस्वी पप्पांची जबाबदारी असते.
एकीकडे पप्पांचा असा छळ चालू असताना दुसरीकडे परीची आई मात्र ‘आय अ‍ॅम लविंग ईट’ म्हणत खदखदून हसत असते. कारण एक काळ असा होता जेव्हा मी माझ्या मॉडेलिंगची हौस तिच्या हातात कॅमेरा थोपवून भागवायचो.
तर, या जन्मात केलेल्या कर्माची फळे याच जन्मात मिळतात ती अशी 🙂

.
.

१३ ऑक्टोबर २०१५

काल डोके जरा पित्ताने चढले म्हणून बिछान्यावर झोपलो होतो. बायको उशाशी बसून डोक्याला बाम चोळत होती. परीने ते पाहिले आणि तिला ढकलत माझ्या छाताडावर बसली. नको नको तुझे हात बामने खराब होतील म्हणे म्हणे पर्यंत तिने माझ्या डोक्याला हात घातलाही. थोडे पापण्यांच्या वर, थोडे कानशिलांच्या बाजूला, डोके देखील असे चेपू लागली जसे नेमके मला अपेक्षित होते. जे या आधी बायकोला कित्येकदा समजवल्यानंतर जमले होते, ते परीने पहिल्या निरीक्षणातच जमवले होते. थोडी ताकद तेवढी कमी पडत होती. पण मग त्याची तशी गरजही नव्हतीच, डोके असेच हलके झाले होते 🙂
काही म्हणा! कितीही धिंगाणा घालो! तरी पोरीत एक श्रावण बाळ लपला आहे. फक्त आता तो कुठवर टिकतो हे बघायचे आहे 🙂

.
.

१७ ऑक्टोबर २०१५

आमच्याकडे प्रत्येक गोष्टीची एक सिस्टीम असते. आमचा नाच धिंगाणाडान्स असला तरी त्याचा एक ठराविक सेट अप असतो. गाणे पप्पांच्या मोबाईलवरच लावले जाते. मोबाईल बेडवर एका ठराविक जागीच ठेवावा लागतो. बेड हाच आमचा स्टेजही असतो. सध्या आमच्या घरातील रॉकस्टार परी असल्याने स्टेजवर नाचायचा बहुमान तिलाच मिळतो. पप्पा स्टेजसमोर पब्लिकच्या भुमिकेत असतात. पण तरीही त्यांनाही नाचावे लागतेच. ते देखील चांगले अन व्यवस्थितच नाचावे लागते. कारण परी एक स्टेप कतरीनाची बघून करते, तर दुसर्या स्टेपला पप्पांना फॉलो करते.
बरं यातून सुटकाही सहज होत नसते. एकच गाणे पाच-सहा वेळा लावले जाते, आणि पप्पांनी थकल्यावर बेडवर बसून नाचायची आयडीया केली, तर त्यांना पुन्हा स्टेजच्या खाली ढकलले जाते. जोपर्यंत आमच्या बसंतीचे पाय थकत नाहीत तोपर्यंत पप्पांनाही नाचावे लागते.
या आधी मी एक कमालीचा उत्कृष्ट बाथरूम सिंगर होतो. परीने तितक्याच ताकदीचा बेडरूम डान्सर बनवलेय 🙂

.
.

२० ऑक्टोबर २०१५

पोलिस कंट्रोल रूम १००
फायर ब्रिगेड १०१
परीने डायल केला १११
वाचले आजोबा .. फोन त्यांचा होता 🙂

.
.

२१ ऑक्टोबर २०१५

या जनरेशनला फसवणे ईतके सोपे नाही. माझा स्वत:चा बरेचदा पोपट झाला आहे. एखादी वस्तू भुर्र फेकल्याचे नाटक करावे, आणि तिने त्याला न फसता, इथे तिथे शोधून ती हुडकून काढावी असे कित्येकदा झालेय.
काल जेवणानंतर तिने पाणी प्यावे म्हणून आम्ही तिची मनधरणी करत होतो. पण तिच्या हातात दिलेली पाण्याची बाटली ती आम्हाला पुन्हा पुन्हा रिटर्न करत होती. शेजारच्या दादाने मग आयडीया केली. ‘दिल चाहता है’ स्टाईल आमीर खान जसा खोटा खोटा मासा खातो, तसेच खरेखुरे भासवून खोटे खोटे पाणी प्यायचे नाटक केले. आणि ‘आता तू पी’ म्हणत, पुन्हा तिच्या हातात बाटली सोपवली.
मग काय, तिनेही लगेच ती बाटली घेतली, तोंडापासून दोन सेंटीमीटर अंतरावर धरली, आणि ओठांचा चंबू करत खोटेखोटेच पाणी प्यायला सुरुवात केली 🙂
अश्याप्रकारे पुन्हा एकदा तिच्या निरीक्षण शक्ती आणि लबाडवृत्तीचा अनोखा संगम बघून आज्जीने हसत हसत कपाळावर हात मारून घेतला 🙂

.
.

२२ ऑक्टोबर २०१५

काल डोळ्यात काहीतरी कचरा गेला. बिछान्यावर पडलो आणि बायकोला डोळ्यात फुंकर मारायला सांगितले. परीचे लक्ष गेले. मग काय, एखादा वेगळा प्रकार पाहिला तर तो आम्हाला करायचाच असतो. त्यातही ती पप्पांची सेवा असेल तर तो आमचा हक्कच असतो.
ओठांना अगदी जवळ आणून माझ्या डोळ्यांवर हळूवार फुंकर मारू लागली. तिचे ते प्रेम बघून पडल्यापडल्याच गहिवरून गेलो. टच्चकन डोळ्यात पाणी आले, आणि कचरा त्यातच वाहून गेला 🙂

.
.

२४ ऑक्टोबर २०१५

ऑक्टोबर हिट आणि गर्मीची पण आपलीच एक मजा आहे.
मी आणि परी दोघे उघडबंब होतो. फॅन फुल्ल ऑन करतो. खिडक्या उघडतो पण पडदे लावतो. ती मम्मीची ओढणी कंबरेला बांधते. मी माझी बनियान माझ्या कंबरेला गुंडाळतो. अफगाण जलेबी गाणे लावतो. आणि दोघे मस्त घाम येईपर्यंत नाचतो 🙂

.
.

२६ ऑक्टोबर २०१५

फायनली चांदोमामा आवडायच्या वयात आम्ही पोहोचलो आहोत. गेले दहा-बारा दिवस त्याला कलेकलेने वाढताना बघत आहोत.
कधी बेडरूमच्या खिडकीतून, तर कधी हॉलच्या खिडकीतून. दर दहा मिनिटांनी, पडदा सरकवत, तो आहे ना जागेवर हे चेक करत आहोत.
कधी खिडकीवरच उशी ठेऊन त्यासमोर ठाण मांडून बसत आहोत. तर कधी तो दिसावा म्हणून सायकलवर चढायचा स्टंट करत आहोत.
जरा ढगाआड गेला की आम्ही बेचैन होतो. पण दिसताच क्षणी, चांsदोमामाss करत, ये ये म्हणत त्याला बोलावत राहतो.
आज तर काय कोजागिरी पौर्णिमा, म्हणजे जणू चांदोमामाचा हॅपीबड्डेच 🙂
पण सेलिब्रेट करायला, नेमका आज आमचा बाबड्या घरी नाहीये 😦
काही हरकत नाही, उद्या बीलेटेड साजरा करूया 🙂

– तुमचा अभिषेक

Advertisements
 
 

परीकथा ३ – दिड वर्ष

 

३१ ऑगस्ट २०१५

सध्या आमच्याकडे रोज डंबशेराजचा खेळ चालतो.
जीभ बाहेर काढून ती बोटाने त्यावर टिकटिक करते, तेव्हा तिला जेली नाहीतर चॉकलेट खायचे असते.
हाताने हवेत गोल गोल रेघोट्या मारते, तेव्हा पाटीवर खडू गिरवायचा असतो.
जेव्हा तोच हात वायपरसारखा फिरवते, तेव्हा ते गिरवलेले साफ करायला डस्टर हवा असतो.
फोन हवा असल्यास हात कानाला लावते, तर झोपायचे असल्यास तसाच हात कानाला लावत मान झुकवते. (गधडी झोपत काही नाही ती गोष्ट वेगळी)
सकाळी आंघोळ करायचा मूड होतो, तेव्हा डोक्यावर तेल किंवा शॅंपू चोळल्यासारखे करते.
दूध असो वा पाणी, अभ्यासाचे पुस्तक असो वा खेळण्यातला घोडा.. प्रत्येकाच्या खाणाखुणा ठरलेल्या आहेत.
छोटा बॉल आणि मोठा बॉल यांच्याही खुणा वेगवेगळ्या आहेत.
ईतकेच नाही तर कुठले विडीओ सॉंग लावायचे, हे देखील त्या त्या गाण्यातील सिग्नेचर स्टेप्सवरून ठरवले जाते.
एकदा ‘लहान माझी बाहुली’ गाणे लावावे म्हणून चक्क बाहुली ऊचलून आणलेली..
नाही म्हणायला कधीतरी अचानक एखादा शब्द उच्चारते, पण तो ठरवून रीपीट काही करता येत नाही.
त्या दिवशी तिला फ्रिजमधून काहीतरी हवे होते, काय हवे होते याची आम्हाला कल्पना होती. पण आता ते ईशार्‍यांनी कसे सांगते या कुतुहलापोटी मुद्दामच विचारले, “बाबड्या काय हवेय?”
तर सरळ तोंडातून शब्दच उच्चारले.., “चीज!”
आम्ही पुन्हा पुन्हा विचारले, तर तिने पुन्हा पुन्हा ‘से चीज’ केले.
गेले कित्येक दिवस आम्ही, ‘आधी मम्मी की आधी पप्पा’ याची वाट बघतोय, पण गधडी खाऊची वस्तू बरोबर बोलू लागली. या बाबतीत ही मुलगी कन्फर्म आईवरच गेलीय 🙂

.
.

७ सप्टेंबर २०१५

सोफ्याच्या हातावर, खुर्चीच्या दांड्यावर..
बेडच्या काठावर, पिठाच्या डब्ब्यावर..
अन पुढच्या वर्षी खांद्यावर ..
आमच्या घरातून एक गोविंदा निघायचे फुल्ल चान्सेस आहेत 🙂

.
.

१० सप्टेंबर २०१५

तेच तेच घर आणि तीच तीच माणसं, आम्हाला बोर होतात.
आता आम्ही माणसं तर बदलू शकत नाही, आणि घरही दुसरे शोधू शकत नाही.
म्हणून आम्ही घरातल्या घरातच बदल करतो.
बेडरूममधले कपड्याचे कपाट, खेचत खेचत हॉलमध्ये आणतो.
हॉलमधील टीपॉय, सरकवत सरकवत किचनमध्ये सोडतो.
खेळण्यांचा तर जन्मच इथे तिथे भिरकवायला झाला असतो.
तेच हाल आम्ही खुर्च्यांचेही करतो.
कधी पाटावर धाड पडते, तर कधी झाडूवर.
सकाळी जो घराचा नकाशा असतो, तो रात्र होईस्तोवर बदलला असतो.
मॉरल ऑफ द स्टोरी काय,
तर सिविल ईंजिनीअरच्या घरी ईंटरीअर डिजाईनर जन्माला आलीय. 🙂

.
.

११ सप्टेंबर २०१५

आजकाल संध्याकाळी ऑफिसमधून घरी आल्यावर, परी हाताला धरून मला हॉलमध्ये नेते आणि पंख्याखाली बसवते.
नाही, हवा खायला नाही. तर ती तिची अभ्यासाची जागा आहे.
हातात खडू सोपवते आणि पाटी समोर धरते. रोज आम्हाला चित्ररुपात, आमचा फॅमिली ट्री काढायचा असतो.
आधी परी, मग मम्मी, मग पप्पा.. मागाहून मावश्या, आज्जी आजोबा.. एकापाठोपाठ एक सारे चेहरे, त्या दहा बाय अठराच्या पाटीवर जमा होतात. मग खेळता खेळता अभ्यास म्हणून मी एकेक अवयव उच्चारून रेखाटतो. आता परीचे डोळे, परीचे कान, परीचे नाक, कपाळावरची टिकली आणि सर्वात शेवटी केसांचे फर्राटे मारून चेहर्‍याला पुर्णाकार देतो. पण तिचे समाधान काही होत नाही. ‘पिक्चर’ अभी बाकी है मेरे दोस्त, म्हणत स्वताच्या गालाला हात लावते अन मला गाल रेखाटायला सांगते.
मग काय! कधी मिश्या काढल्या जातात, तर कधी दाढी काढली जाते. तर कधी चेहर्‍यावरच्या त्या मोकळ्या जागेत गोलमटोल टमाटर काढले जातात. पण देवाss या टू डायमेंशनल चित्रामध्ये गाल कसे काढतात हे मला आजवर समजले नाही.
सरतेशेवटी तिचाच गालगुच्चा घेऊन वेळ मारून नेतो. 🙂

.
.

१३ सप्टेंबर २०१५

देवावर माझा विश्वास तसा कधीच नव्हता..
आजही नाहीयेच!
पण भूतांवर मात्र हळूहळू बसू लागलाय..
रोज सकाळ संध्याकाळ ती आमच्या अंगात येतात 🙂

.
.

१५ सप्टेंबर २०१५

घोड्यावर बसून फिरायचे दिवस गेलेत..
आता घोड्यालाच उचलून फिरवायचे दिवस चालू झालेत.
कधी आम्ही त्याला पाणी पाजतो, तर कधी त्याच पाण्याने आंघोळ घालतो.
कधी प्रेमाने त्याचे तोंड चाटतो, तर कधी थाडथाड थोबाडात मारतो.
त्याची इच्छा असो वा नसो, त्याला काही ना काही अगम्य भाषेत सुनावत राहतो.
आधी तो आम्हाला या घरातून त्या घरात न्यायचा, आता आम्ही त्याची आयाळ पकडत इथून तिथे फरफटत नेतो.
असे वाटते, एका मुक्या प्राण्याने दुसर्‍या मुक्या प्राण्याशी कसे वागावे याचे कायदेकानून बनवायची वेळ आलीय 🙂

.
.

१७ सप्टेंबर २०१५

लहान मुले शक्यतो दाढीवाल्यांना घाबरतात. आमच्याकडे अर्थातच उलटे आहे. कारण दाढीवाला प्रेमळ बाबा घरातच आहे.
तरी परी लहान असताना जेव्हा पहिल्यांदा मी दाढी काढून तिला दर्शन दिले होते. तेव्हा माझे सटासट रूप पाहताच, रडून रडून नुसता धिंगाणा घातलेला. तिची ओळख पटावी की मीच तिचा बाबा आहे म्हणून नेहमीच्या वाकुल्या करून दाखवाव्या लागलेल्या. अर्ध्या तासाने मला नेहमीसारखे घरच्या कपड्यांमध्ये वावरताना बघून जवळ तर आलेली, पण उचलून घेताच कितीतरी वेळ संशयिताच्या नजरेने माझ्या चेहर्‍याकडे बघत होती.
आज पुन्हा एकदा दोनअडीज महिन्यांची वाढलेली दाढी साफ केली. पण आज मात्र मला बघताच आनंदाने बागडू लागली. कदाचित तिला समजले असावे. दाढी असो वा नसो, त्यामागचा माणूस तसा चांगला आहे 🙂

.
.

१९ सप्टेंबर २०१५

आज आमचा ढाई फुटीया देढ वर्षांचा झाला 🙂

आजपासून “नया दौर” सुरू
घोड सवारी बंद, आणि सायकलिंग चालू 🙂

Birth Day Gift – सायकल
courtesy – परीच्या मावश्या

.
.

२५ सप्टेंबर २०१५

सध्या आमच्याकडे “अफगाण जलेबी” गाणे फुल्ल हिट आहे
आणि जिला त्यावर नाचायला आवडते तिला ती उपमा सूटही होते.

एकाचवेळी जिलेबीचा गोडवा आणि तालिबानी आतंकवाद, हे तीच जमवू शकते. 🙂

.
.

२६ सप्टेंबर २०१५

लोकांनाही काय एकेक उपमा सुचतील काही नेम नसतो ..
काल परी बरोबर नरेपार्कच्या गणपतीदर्शनाला गेलो होतो. तिथेच जत्राही भरली होती. तूफान गर्दी होती. पण त्या गर्दीतही मिळेल त्या जागेत ती बागडत होती. साहजिकच तिच्या पाठी पाठी मी देखील होतोच. असेच ती धावत धावत एका बायकांच्या ग्रूपसमोर आली. त्यातल्या एका बाईची नजर पडताच ती ईतरांना म्हणाली, “ए बघा ही कसली बाहुलीसारखी आहे”. दुसरीही तिचीच री ओढत म्हणाली, “हो ग्ग, अगदी बाहुलीच दिसतेय”. तिसरी सुद्धा पटकन बोलून गेली, “अय्या हो खरंच ग.. पांढर्‍या मैद्याची पिशवीच जणू” … खरंच, लोकांना काय उपमा सुचतील काही नेम नसतो. हे कौतुक आहे की टोमणा, त्यावर पलटून स्माईल द्यावी की रागानेच बघावे, मला क्षणभर समजेनासे झालेले 🙂

.
.

२८ सप्टेंबर २०१५

परवा रात्री उशीरा बाहेरून हादडून घरी आलो. परीलाही कधी नव्हे ते थोडेसे चॉकलेट खाऊ घातले होते. कुठून तिला सुचले देवास ठाऊक, पण ब्रश करायचा आहे म्हणत माझ्याकडे हट्ट करू लागली. मी म्हटले, ठीक आहे. तसेही रात्रीचे चॉकलेट खाणे झाले आहे, तर ब्रश करणे फायद्याचेच ठरेल. पण हा हट्ट पुरवताच तिची पुढची फर्माईश, मी सुद्धा तिच्यासोबत ब्रश करावा. काय करणार, नाईलाजाने घेतला ब्रश हातात. तसेही हे आमच्या सुट्टीचे रूटीनच आहे. दोघे सकाळी अकरा बारा वाजता एकत्र उठणार आणि आआ आआ करत सोबत ब्रश करणार. पण म्हणून रात्रीचा ब्रश !! याआधी स्वत:साठी म्हणून रात्रीचा ब्रश कधी केला होता ते आठवत नाही, पण लहानपणी सकाळचाही ब्रश करायचा आळस म्हणून खोटे खोटेच ब्रश ओला करत, आईला झाला माझा ब्रश करून म्हणत फसवल्याचे आठवतेय. त्यामुळे अश्यावेळी कधी कधी बरंच वाटते, की पोरगी सर्वच ‘गुण’ बापाचे घेत नाहीये. 🙂

 

 

परीकथा २ – (सव्वा ते दीड वर्ष)

२० जुलै २०१५

लहान मुले खरंच किती निरागस असतात..
जिथे गल्ली क्रिकेटमध्ये सारे जण बॅटींगसाठी मरत असतात,
फिल्डींग करतानाही आपली बॅटींग कधी येणार याचीच वाट बघत असतात,
अगदी टॉसही जिथे कोणाची बॅटींग पहिली असणार, हे ठरवण्यासाठीच उडवला जातो,
तिथे आमची परी बॅट पप्पांच्या हातात देते आणि स्वत: बॉलिंग टाकायला धावते.
खरंच., लहान मुले किती निरागस असतात 🙂

.
.

२२ जुलै २०१५

कधी तिला शांत करणे अशक्य होते, तेव्हा शेवटचा मार्ग म्हणून आम्ही तिला जेली देण्याची लालुच दाखवतो. फ्रिज उघडून, झाकण सरकवत डबा तिच्यासमोर धरतो. रंगीबेरंगी जेली तिच्यासमोर लखलखत असतात. प्रत्येक रंगाची, प्रत्येकी एक वेचावी असा मोह कित्येकदा खुद्द मला होतो. पण ती मात्र जराही हावरटपणा न दाखवता एक आणि एकच जेली उचलते. किती कौतुक वाटते तिचे..
पण आज मात्र जेलीचा रिकामा होत जाणारा डब्बा पाहून सहज जाणवले, नेमकी एकच जेली उचलणे ही तिची स्ट्रॅटेजी तर नसावी?
कारण तिने पहिल्याच वेळी जर मूठ मारली असती, तर कदाचित जेली जेली हा खेळ आम्ही तिथेच थांबवला असता 🙂

.
.

२ ऑगस्ट २०१५

मॉलच्या गजबजाटात फिरण्याची मला फारशी आवड नाही, पण परीबरोबर मॉलमध्ये फिरणे एक धमाल असते. चावी दिलेले खेळणे जसे चावी सोडताच तुरूतुरू पळते, तसे तिला मोकळीक देताच क्षणार्धात सुसाट सुटते. कानात वारे शिरलेले वासरूच जणू. त्यानंतर जो दंगा घालते त्याचे वर्णन शब्दात करणे अशक्यच. त्यासाठी मॉलमधील सीसीटीव्ही फूटेजच बघावे लागेल.

तिच्यापाठी पळताना आपलीही दमछाक होत असली, तरी यातही एक फायदा आहेच. तिला रोज फिरायला घेऊन गेल्यास तिच्या आईला वेगळ्या डाएटींगची गरज भासणार नाही. वजन असेच अर्धे होईल.
माझा तर आज जीव अर्धा झाला… 🙂

.
.

४ ऑगस्ट २०१५

चप्पल म्हणजे खाऊ नसतो,
हे कसे बसे समजावून झालेय..

चप्पल म्हणजे खेळणे नसते,
हे देखील मोठ्या मुश्किलीनेच समजावलेय..

सध्या आपल्या पायात आपलीच चप्पल घालायची,
मम्मी किंवा मावश्यांची नाही, हे समजवायचे प्रयत्न चालू आहेत..

तर टेडीला चप्पल घालायची गरज नसते, हे कसे समजवायचे आम्हालाच समजत नाहीये..

काही का असेना.. एक मात्र समजून चुकलोय,
चप्पल म्हणजे खजिना नसला तरी त्याला कडीकुलुपातच ठेवणे योग्य आहे.. 🙂

.
.

५ ऑगस्ट २०१५

एखादी गोष्ट तिच्या मनात नाही तर ती आपल्या बापाचेही ऐकणार नाही.
एखादी गोष्ट तिला करायचीच असेल तर ‘नाही’ म्हणायचीही सोय नाही.
तरीही कश्याला नाही म्हटलेच,
तर हट्टीपणा दाखवत ते आणखी जास्त करणार.

कधी कधी या हट्टीपणाची परीसीमा आणि आपल्या सहनशक्तीची मर्यादा एकाच वेळी ओलांडली जाते, की तिला धरून बदडून काढावेसे वाटते.

पण काय करणार, गधडी अजून बोलायला लागली नाही,
तर ‘मुक्या प्राण्यांवर दया करा’ तत्वाला अनुसरून काही करताही येत नाही. 🙂

.
.

८ ऑगस्ट २०१५

फादर्स डे आऊट..!
स्थळ आपले तेच, गेल्यावेळचाच मॉल.
पण फरक हा की आज परी फक्त तिच्या पप्पांनाच घेऊन फिरायला गेली होती. नुसते फिरायला घेऊन नाही गेली तर फिरव फिरव फिरवला. परी पुढे पुढे, आणि खांद्यावर सॅक लटकवलेले पप्पा मागे मागे. जिथे कठडा दिसेल तिथे आम्ही चढायचो, जिथे बसकण मारावीशी वाटेल तिथे आम्ही बसायचो. आपल्या सोबत पप्पांनाही बसवायचो. आईसक्रीम म्हणजे आमचा जीव की प्राण! त्याचा पोस्टर दिसताच ते हॉप हॉप करत खाऊन टाकायचो.
सुसभ्य आणि सुसंस्कृत लोकांच्या मॉलमध्ये, एवढे गंडलेले एटीकेट आणि मॅनर्स बघणे दुर्मिळच. पण तक्रार तरी कोण कोणाकडे करणार, कारण आम्हाला बसायला अडवले की आम्ही लोळण घ्यायला तयार..
एक तक्रार कम विनंती मात्र मॉलच्या मॅनेजमेंटला करावीशी वाटली. आम्ही जेव्हा जेव्हा मॉल मध्ये येऊ तेव्हा तेव्हा एसीचे कूलिंग जरा वाढवून ठेवा. तेवढाच आम्हाला घाम कमी येईल 🙂

.
.

११ ऑगस्ट २०१५

ती हसते तेव्हा सेलिब्रेशनला सुरुवात होते, ती रडते तेव्हा सेलिब्रेशन संपते.
सर्वांना आपला बर्थडे केक तिच्या हातूनच कापून घ्यायचा असतो, केकचा पहिला तुकडा तिलाच भरवायचा असतो.
ईतकेच नव्हे तर पहिला घासही तिच्या हातूनच खायचा असतो.
मेणबत्त्यांना फुंकर मारायचे काम ती मोफत करते.
ती, आणि आपले नशीब आपल्यावर खुश असेल, तर सोबत फोटोलाही उभी राहते.
आजकाल आमच्या घरात सारे बर्थडे असेच सेलिब्रेट होतात., आजचा माझाही त्याला अपवाद नव्हताच 🙂

– हॅपी बड्डे परीज फादर 🙂

.
.

१६ ऑगस्ट २०१५

खादाडी करायची झाल्यास, बंदिस्त हॉटेलपेक्षा आम्हाला मोकळाढाकळा मॉलच परवडतो. पण आज तिच्या मावश्यांच्या भरवश्यावर हॉटेलमध्ये नेण्याची चूक नाईलाजाने हातून झाली.
आता मॉलमध्ये बागडणार्‍यांना हॉटेलचे नियम कुठे ठाऊक. आम्ही चढलो नेहमीसारखे टेबलवर, आणि पायातले सॉक्स काढायची संधीही न देता, कोणाला काही समजायच्या आतच, पार्टीशन ओलांडत शेजारच्या टेबलवर पोहोचलो.
झालं, अपेक्षेप्रमाणे पायातल्या सॉक्सने दगा दिला आणि धाडकन सोफ्यावर कोसळलो.

पण पडल्यावर, लागल्यावर, हट्टाने आम्हाला तेच करायचे असते हा आमचा नियम पडला.
आमचे डोके कुठे आपटले, की रडून झाल्यावर आम्ही पुन्हा हळूच त्या जागी डोके आपटून, ते आपटलेच कसे हे चेक करतो.
तर कुठल्या भोकात बोट अडकून, मोठ्या मुश्कीलीने सुटका झाल्यावरही, पुन्हा त्याच बोटाने त्या भोकाचे माप काढतो.

तर आजही आम्हाला कुठल्याही परीस्थितीत त्या टेबलवर स्वारी करायचीच होती. सुदैवाने हॉटेल रिकामेच असल्याने लागून असलेले चारही टेबल आमचेच झाले होते. या टेबलवरून त्या टेबलवर, आमच्यासोबत खेळायला सोबत हॉटेलचे वेटरही आले होते.
तब्बल तास-दिड तास दंगा घातल्यावर कसेबसे आम्ही सूप आणि स्टार्टर संपवून बाहेर पडलो. कारण मेन कोर्स म्हणजे आणखी तास-दिड तासांचा दंगा, आणि तो तिच्या आईबापाच्या स्टॅमिन्यात येत नसल्याने ते पार्सलच करून घेतले.

हॉटेलातून बाहेर पडताना, टिप द्यायला कंजूषी करतोस म्हणत बायकोने मला नेहमीसारखाच टिपचा योग्य आकडा सांगितला.
पण आज मात्र सर्विस टॅक्समध्ये को-ऑपरेशन आणि एंटरटेनमेंट टॅक्स जोडत मी आधीच जास्तीची टिप ठेवली होती 🙂

.
.

१७ ऑगस्ट २०१५

तिने आपल्या हातात मोबाईल द्यावा आणि आपण तिला हवा तो विडिओ लावून द्यावा हा काळ केव्हाच ईतिहासजमा झाला आहे.
हल्ली ती मोबाईल खेचून घेते आणि स्वत:च अनलॉक करते. मेनूमध्ये जाऊन विडिओप्लेअर उघडत, त्यातून योग्य त्या फोल्डरमध्ये शिरून, आपल्याला हवा तो विडिओ लावते. नाही आवडला तर नेक्स्ट विडिओ किंवा बॅकचे बटण दाबत वेगळ्या फोल्डरमध्ये शिरण्याची सोय आहेच. तेच ते विडिओ बघायचा वैताग आला की यू टर्न घेत यू ट्यूबकडे आपला मोर्चा वळवते. आमचा अर्धा डेटा प्लान तीच खर्च करते. नुसता पप्पांचाच मोबाईल नाही तर आईचा, आज्जीचा, आजोबांचा, मावश्यांचा, नाना-नानीचा, प्रत्येकाच्या मोबाईलमध्ये, विडिओ कुठे सापडतात आणि ते कसे बघायचे हे तिला ठाऊक.
आपल्या काळी बाबा या वयात टीव्हीचे चॅनेल कसे चेंज करायचे हे देखील आम्हाला माहीत नव्हते, अश्या तुलना करण्यात काहीच अर्थ नाही. कारण ही नुसती स्मार्ट जनरेशन नाही तर स्मार्टफोन जनरेशन आहे.
…… तरीही लहान मुलांना मोबाईलची सवय फारशी चांगली नाही असे वाटते खरे,
पण पप्पांच्या पोटावर बसून छाताडावर मोबाईला ठेवत जर ती विडिओ बघणार असेल, तर अश्या अनुभवाला नाही तरी कसे म्हणावे 🙂

.
.

१८ ऑगस्ट २०१५

जांभई आली की झोप येते असेच लहानपणी वाटायचे. पुढे कधीतरी समजले की शरीराला ऑक्सिजनची गरज असते तेव्हा जांभया येतात. हल्ली या शास्त्राची अनुभुती घेतोय.

अकरा साडेअकरा वाजता आम्ही जांभया द्यायला सुरुवात करतो. लोकांना वाटते की आता झोपेल ही पोरगी. मग झोपेल ही पोरगी. पण आम्ही मात्र ऑक्सिजनची टाकी फुल्ल करत असतो. एकदा ती झाली की तिच्या जिवावर बारा साडेबारापर्यंत दंगा घालतो. त्यानंतर पुन्हा जांभया द्यायला सुरुवात.. असे करता करता रात्री दोन अडीजच्या आधी काही आम्ही झोपत नाही. पण आमचे डोळे कधी मिटताहेत याकडे जे डोळे लावून बसलेले असतात, त्यांच्या झोपेचे मात्र खोबरे करतो.

कॉलेजात असताना मला निशाचर, रातकिडा, घुबड, वटवाघूळ अशी बरीच नावे पडायची. कारण टाईमपास असो वा अभ्यास, माझ्या आयुष्यात जे काही घडायचे ते रात्रीच!
तर आमची परी रात्रभर जागतच नाही, तर तिच्या बाबांना पडलेल्या नावांनाही जागतेय 🙂

.
.

२४ ऑगस्ट २०१५

पिक्चरमध्ये पहिला व्हिलन हिरोला मारतो, मग हिरो व्हिलनला धोपटून काढतो… आज ट्रेनची पाळी होती.
वाशी ते कुर्ला, ट्रेन आम्हाला हलवत होती. कुर्ला ते डॉकयार्ड, आम्ही ट्रेन हलवून सोडली. 🙂
आमचे नशीबही नेहमी एवढे चांगले असते की प्लेग्राऊंड आम्हाला नेहमी रिकामेच मिळते. त्याचा फायदा उचलत आज आम्ही या सीटवरून त्या सीटवर मून वॉल्क करत होतो.
पायात शूज घातले की आम्हाला सीटवर उभे राहायचे असायचे आणि काढले की ट्रेनमध्ये फेरफटका. शेवटी या मस्तीवर उतारा म्हणून घरी जाऊन आंघोळ करावी लागली. सोबत पप्पांचीही झाली.
पप्पांनी शेवटचे एका दिवसात दोन आंघोळी केव्हा केल्या होत्या हे त्यांनाही आठवत नाही. पण यापुढे बरेचदा होतील असे वाटतेय. 🙂

.
.

२६ ऑगस्ट २०१५

लांबलचक तिखट शेव!.. किंवा जिलेबीचा एखादा तुकडा, पप्पा आपल्या तोंडात ठेवतात आणि दुसरे टोक खात खात, परी जवळ येते..
तिच्या बोटाला काही ईजा झाल्यास, ते चोखायला म्हणून पप्पांच्या तोंडासमोर धरते..
पप्पा ऑफिसमधून घरी आल्यावर, कपाटातील ढिगारा उपसून एक टीशर्ट काढते. पप्पांना मग तेच घालावे लागते..
पप्पांना खोकला आल्यास, खोटा खोटा खोकला तिलाही येतो.. तिला शिंक आल्यास, एक खोटी खोटी शिंक पप्पाही काढतात..
गळ्यात पडणे, लाडात येणे.. गालाला गाल चोळत, पप्पांची दाढी कुरवाळत.. चुंबनांचा वर्षाव करणे.. या सर्वांची तर मोजदादच नाही..
नवरा बायकोच्या नात्यापेक्षाही आगळावेगळा,
बापलेकीच्या नात्यातही, आपलाच असा एक रोमान्स असतो 🙂

.
.

डायरीतील एक नोंद :-
तारीख – विस्मरणात टाकलेली ..

आयुष्य खूप सुंदर आहे..
फक्त मुलगी आजारी नाही पडली पाहिजे.

– तुमचा अभिषेक

 

आक्रोश! – (द्विशतशब्दकथा)

“अच्छा हुआ वो पाववालेका दुकान जला दिया. बच्चा देखके बेवकूफ बनाता था वो. ऐसाहीच मांगता था उसको. अब कलसे हम चाचाके दुकानसे पाव लेंगे…”

सायंकाळच्या वेळी शहर जाळपोळींनी उजळून निघाले होते. तसाच उजळलेला तो एक निरागस चेहरा. पाववाल्याला धडा मिळाला, आणि उद्या सुद्धा शाळेला सुट्टी असणार, या दुहेरी आनंदात झोपी गेला..

दुसर्‍या दिवशी भल्या पहाटे, शहर पुन्हा उठले.
पुन्हा पेटले.
उजाडता उजाडता काही दिवे,
पुन्हा मालवले..
कायमचेच..

त्याचे मात्र आज काहीतरी बिनसले होते. आवळलेल्या मुठी अन चिमुकल्या डोळ्यात फुललेला अंगार, ज्यात एक अख्खा जमाव जाळायची ताकद होती.
पण एक मूक आक्रोश करत त्याने ईतकेच विचारले,

ओये ऽऽ, चाचा को क्यू मारा??..

…………………………………………………………

……………………………………..

………………………
…………

एक नजर त्याने फलाटावरच्या ईंडीकेटरवर टाकली. टाय ठिकठाक केला आणि स्वत:ला समोरच्या गर्दीत झोकून दिले.
बांद्रा येईपर्यंत त्याला बसायला जागा मिळाली. क्षणभरासाठी त्याने डोळे मिटले. आईवडील, बहिणीचा साखरपुडा, ईंजिनीअरींगची डिग्री, सारे काही चित्रफितीसारखे डोळ्यासमोरून सरकले.

‘अगला स्टेशन अंधेरी..’ आवाजाने भानावर आला, तसे लगबगीने ऊतरला.
मगाशी जे ओझे त्याच्या हातात होते, ते ट्रेनमध्ये तसेच मागे सोडले होते. तरीही कसलेसे ओझे अजूनही उरावर, शिरावर बाळगल्यासारखे वाटत होते.

ईतक्यात ………. धडाम धूडूम .. क्षणार्धात हलके झाले.
लगोलग काही ओळखीच्या, तर काही अनोळखी.. रक्तमिश्रित किंकाळ्या कानावर आदळल्या..
काम फत्ते झाल्याची ग्वाही देणारा आक्रोश..!!

ओये ऽऽ, चाचा को क्यू मारा??..

कधीकाळी त्यानेच विचारलेल्या प्रश्नाचे उत्तर, आज त्याच्याकडेही नव्हते.

– तुमचा अभिषेक

 

“ती” दोघं

महाबळेश्वर प्राईड हॉटेलच्या काऊंटरपाशी घुटमळताना ती मला पहिल्यांदा दिसली. तेव्हा तिचा “तो” तिच्या बरोबर नव्हता. जर हि आमची पहिलीच भेट नसती तर मला नक्कीच आश्चर्य वाटले असते की तिला एकटीला सोडून तो गेलाच कसा. पण त्या क्षणी तरी ती एकटीच तिथे चुळबुळ करत उभी होती.

हो, शब्दश: चुळबूळ. खाद्यांवरून आलेल्या ओढणीशी चुळबूळ. पाठीमागून कंबरेपर्यंत आलेल्या केसांशी चुळबूळ. कधी कानाला लटकलेल्या झुंबराशी चाळा, तर कधी हातामधल्या पर्सची उघडझाप. तिथे काहीच न करता उभे राहताना येणारा बावरलेपणा सावरण्याच्या नादात तिची ही धांदल उडत होती. पर्स हाताळण्याची पद्धतही अशी की जणू पहिल्यांदाच पर्स वापरत असावी. किमान ती नवीन खरेदी वा तिच्या नेहमीच्या वापरापेक्षा महागडी तरी असावी. कोणाच्या नजरेत आपले असे एकटे उभे राहणे भरू नये कदाचित यासाठी हा सारा खटाटोप होता. जेणेकरून कोणाची क्षणभर नजर पडल्यास, काहीतरी करतेय बापुडी म्हणत पुढे निघून जाईल. खरे तर एखाद्या नजरेला आकर्षक भासावे असे फारसे काही तिच्यात नसताना तिला हे करण्याची गरज नव्हती. पण मी मात्र एकटक तिथेच बघत असल्याने तिचे हे प्रयत्न पकडले गेले होते. पण मी का एवढे तिचे निरीक्षण करत होतो असा प्रश्न कोणी मला विचारला असता तर मात्र मी देखील पकडलो गेलो असतो. सुदैवाने हा प्रश्न विचारायचा हक्क राखणारी त्यावेळी माझ्या खांद्यावर डोके ठेऊन शांत झोप घेत होती.

बावळट.., तिच्यावर मी पहिल्याच नजरेत मारलेला पहिला शिक्का !

सुट्ट्यांचा आनंद लुटायला म्हणून महाबळेश्वरला आलेल्या उच्चभ्रू लोकांच्या गर्दीत तिचे वेगळेपण जाणवत होते. आणि कदाचित हेच एकमात्र कारण असावे जे माझी नजर तिच्यावर खिळली होती. काही लफडे तर नसावे ना, एक क्षण मनात विचार आला आणि एकवार तिच्या गळ्यातील काळ्या मण्यांची माळ पाहात खात्री करून घेतली. नाजूक आणि साधीशी. तिच्या अंगकाठीला शोभेल अशीच. नक्कीच मधुचंद्राच्या सफरीला आमच्या जोडीने आणखी एक सवारी या हॉटेलमध्ये दाखल झाली होती. अजूनही तिचा तो कुठे मला दिसत नव्हता. पण इतक्यात आमच्या नावाचा पुकारा झाला आणि मी दोन चुटक्या वाजवत हातातल्या सिगारेटची राख आणि डोक्यातले तिचे विचार झटकून सामान घ्यायला उठलो.

पण तेवढ्यापुरतेच..

लिफ्टचा पारदर्शी पिंजरा वर सरकतानाही माझ्या डोळ्य़ासमोर तीच होती. राहून राहून आठवत होती ती शाळेतली नम्रता साळसकर. त्या काळी मला कोण्या एका मुलीकडून राखी बांधून घ्यायची शिक्षा झाली असती तर जिच्यासमोर मी खुशाल हात धरला असता, ती नम्रता साळसकर … दिसायला अगदीच सुमार नव्हती. नाकीडोळी नीटस म्हणावी अशी. पण वयात येतानाच्या त्या वयातही, तिच्यात आकर्षक वाटावे असे माझ्या नजरेला कधीच काही आढळले नव्हते. इतरांसारखाच शाळेचा गणवेष, पण तो पेहराव म्हणून परिधान करण्यातील उदासीनता तिच्या देहबोलीत उठून दिसायची. स्वताच्या उचापतींना स्मार्टनेस समजायचे ते वय, साधेपणाला बावळटपणा समजायचे ते वय. अश्या मुलीबरोबर पुढे जाऊन कोण लग्न करेल, असाही प्रश्न तेव्हा पडायचा.

….. पण “ती”, हि नक्कीच नव्हती. पण अशीच होती. शाळेतील नम्रताच्या दोन वेण्या होत्या तर हिची एकच कंबरेपर्यंत पोहोचणारी शेपटी. अगदी आजही माझे विचार फारसे काही बदलले नव्हते. याचमुळे कदाचित तिचा “तो” कसा आहे हे बघण्याची उत्सुकता तिचा विचार पुन्हा पुन्हा डोक्यात खेळवत होती.

जेमतेम दिड-दोन तासांची झोप आणि प्रवासाचा थकवा जातो न जातो तोच दरवाज्याची बेल खणखणली. टूरमध्ये ठरल्याप्रमाणे आमचा मार्गदर्शक कम ड्रायव्हर आम्हाला नेण्यास हजर होता. त्याने दिलेल्या पंधरा मिनिटाच्या वेळेत सारे आवरून आम्ही हॉटेलच्या गेटपाशी हजर झालो. तिथे आम्हाला फिरवण्यासाठी एक कार अगोदरच उभी होती, मात्र ठरल्याप्रमाणे ती आम्हाला आणखी एका जोडप्याबरोबर शेअर करायची होती. याची आधीच कल्पना असली तरी यामुळे आता बायकोचा रोमॅंटीक मूड खराब होऊ नये म्हणत तो सावरण्यासाठी मी हॉटेलच्या आवारातच तिचे फोटोसेशन सुरू केले. या हनीमून ट्रॅव्हलचा एकेक क्षण अविस्मरणीय करायची धडपड कॅमेरा सरसावत सुरू झाली. तसेही आमच्या बरोबरचे जोडपे यायचे अजून बाकी होते. काही फोटो झाले, अन इतक्यात पुन्हा माझा फोकस शिफ्ट होत तिच्यावर स्थिरावला. फार काही मोठा योगायोग नव्हता, पण असेही घडू शकते याची कल्पना केली नसल्याने तसे वाटले खरे. आमच्याबरोबर जोडीदार म्हणून समोरून येणारे जोडपे तिचेच होते. कपड्यांचा निव्वळ रंग बदलला होता. मात्र स्टाईल तीच तशीच, सलवार कुर्ता वगैरे. सोबत तिचा “तो” देखील होता … एकत्र चालतानाही दोघांमधील एका हाताचे अपेक्षित अंतर त्यांच्यातील नाते आणि त्या नात्याचा स्वभाव उलगडण्यास पुरेसे होते.

तिच्यासारखाच सडपातळ बांधा, मात्र उंचीला तिच्या दिडपट. राखाडी रंगाची विजार आणि त्यावर बाहेरच सोडलेले पांढरे शर्ट. जे लांबून पाहता एखादा राजकीय पक्षाचा कार्यकर्ता सदरा चढवून आल्यासारखे वाटावे. मात्र त्याला साजेसा रुबाब कुठेही दिसत नव्हता. दोन अनाकर्षक व्यक्तीमत्वे मिळून कधीही एक आकर्षक जोडी बनवू शकत नाही, मग त्यांची बेरीज करा वा गुणाकार .. त्यांची जोडी पाहता मनात आलेला हा पहिलाच विचार ..

दोघांत एकच गाडी शेअर करायची असल्याने आम्हा चौघातील एकाला पुढे बसावे लागणार होते. कोणी काही बोला ठरवायच्या आधीच तो त्या दोघांमधील एका हाताचे अंतर कायम ठेवत स्वताहून पुढच्या सीटवर जाऊन बसला. त्यानेच पुढाकार घेत एकमेकांची जुजबी ओळख करून घेतली आणि मग ड्रायव्हरकडे मोर्चा वळवला. त्याचा बोलका स्वभाव पाहता, ड्रायव्हरशी काय कसा संवाद साधायचा हा मला नेहमी पडणारा प्रश्न माझ्यापुरता तरी सुटला होता.

गाडी महाबळेश्वरच्या रस्त्यांवरून धावायला लागली तसे खिडकीतून थंड वारे आत झेपावू लागले. आणि अचानक तिने गायला सुरुवात केली..
मैने कहा फूलों से, हसो तो वो खिलखिलाके हंस दिये … आवाज छानच होता, पण गोडव्यापेक्षा त्यातील प्रामाणिकपणा जास्त भावला. तरीही सवयीप्रमाणे बायकोला कोपरखळी मारत म्हणालो, आता काय बाबा आपल्याला गाडीत म्युजिक सिस्टीम नसला तरी चालेल. पुटपुटल्यासारखेच ते शब्द, कसे तिच्या कानावर पडले देव जाणे. पण तिला मात्र हि मस्करी भावली नसावी. गाणे थांबवत ती वरवर हसली. ते ओशाळल्याचे हसू होते की संकोचातून आलेले, काही समजले नाही. पण पुढचा प्रवासभर तिचे न गाणे मनाला थोडीशी चुटपुट लाऊन गेले.

प्रतापगडावर स्वारी करायची म्हणजे सोबतीला तिथल्याच मातीतील माहितगार हवा, म्हणून आम्ही उभयतांनी दोघांत मिळून एकच गाईड पकडला. ते दोघे त्या गाईडने दिलेली माहिती इमानईतबारे ऐकत होते, तर मी मात्र तो माहितीपर कार्यक्रम संपताच त्या गाईडच्याच हातात कॅमेरा थोपवत आम्हा दोघांचे फोटो टिपायला लावत होतो. असे काही वेळा घडल्यावर लक्षात आले की त्या दोघांनी अजून एकही फोटो काढला नव्हता. ना स्वताचा, ना महाबळेश्वरचा. मगाशी गाडीत मी त्याला फोनवर बोलताना पाहिले होते. मोबाईलच्या त्या साध्याश्या मॉडेलमध्ये चांगला कॅमेरा असण्याची शक्यता कमीच होती. म्हणून मग मीच त्यांना एखादा फोटो माझ्या कॅमेर्‍याने काढतो म्हणून आग्रह केला. आधी त्यांनी नम्रपणे आढेवेढे घेतले. पण त्यांचे ईतिहासप्रेम पाहता, महाराजांच्या पुतळ्याच्या साक्षीने फोटो काढून घेण्याच्या प्रस्तावाला ते नकार देऊ शकणार नाही, हा माझा अंदाज बरोबर निघाला.

परतताना मी त्यांच्याकडे फोटो पाठवायसाठी म्हणून मेल आयडीची विचारणा केली. तर तो त्या दोघांकडेही नव्हता. २०१० साल होते ते. मेल आयडी नाही म्हणजे अर्थातच फेसबूक-ऑर्कुट सारख्या कोणत्या सोशल साईटसवरही नसावेत. तरीच त्यांना छायाचित्रणाचा फारसा उत्साह नसावा, असाही एक विचार मनात आला. फोटो काढून ते शेअर तरी कोणाशी आणि कसे करणार होते.

गडाच्या पायथ्याशी गाईडला निरोप देण्याआधी मला बाजूला घेत तो म्हणाला, आपल्याला त्यांनी एवढी छान माहिती दिली, एवढे चांगले वागले, शंभर-शंभर रुपये जास्तीचे देऊया का ..
साधासाच, पण योग्य विचार. आमचेही कैक फोटो त्यांनी मोठ्या आवडीने काढले होते. पण हॉटेलात कशीही सर्विस मिळाली तरी वेटरसाठी न चुकता पाच-दहा रुपये टिप ठेवणार्‍या मला हे असे स्वताहून तरी कधीच सुचले नसते.

रात्री जेवण झाल्यावर हॉटेलच्याच जिमवर आम्ही एकत्र कॅरम खेळायचा बेत आखला. त्यांची जोडी विरुद्ध आमची जोडी. त्या दोघांचा एकंदरीत खेळ पाहता मी डाव्या हाताने खेळलो तरी आम्हीच जिंकू हे मी पहिल्याच डावाला समजून चुकलो. आणि तसेच होत होते. सलग तीन डाव हरल्यावरही तो शांत होता मात्र तिची चलबिचल सुरू झाली. तिला स्वताला या खेळातील हारजीतीने फरक पडत नसावा, पण कदाचित त्याला हरताना बघणे तिला मंजूर नव्हते. आणि ईथेही माझा अंदाज खरा ठरला. जेव्हा मी पुढचा डाव कोणालाही संशय येऊ नये अश्या बेमालूमपणे हरलो, तेव्हा तिच्या चेहर्‍यावरचा आनंद अवर्णनीय होता. थोडा दुसर्‍याच्या मनाचा विचार करायला आता मी देखील शिकलो होतो.

महाबळेश्वरमधील आमचा दुसरा दिवस उजाडला.
आदली रात्र, त्यांच्या मीलनाची पहिली रात्र. काय कशी गेली हे त्यांनाच ठाऊक. मात्र जे काही घडले, त्यात त्याने तिला नक्कीच सावरून घेतले असावे, हे दोघांमध्ये उरलेल्या वीतभर अंतरावरून जाणवत होते. आज माझी पाळी म्हणत मी स्वताहून पुढे होत ड्रायव्हरबरोबर बसलो. ते पाहताच आज आपण सोबत प्रवास करणार या कल्पनेनेच तिचा चेहरा खुलून आला. काल अडकलेली गाण्यांची रेकॉर्ड पुन्हा सुरू झाली. साध्या मुलींची स्वप्नेही किती साधी असतात, आणि ती पुर्ण झाल्यावर त्यांना किती कमालीचा आनंद होतो याचा प्रत्यय मला येत होता.

उनसे मिली नजर के मेरे, होश उड गये .. ती नुसते आवाज गोड होता म्हणून गात नव्हती, तर व्यक्त व्हायला गात होती.

त्यादिवशी महाबळेश्वरचे सौंदर्य आम्ही त्यांच्या पद्धतीने पाहिले. कॅमेरा शक्यतो दूरच ठेवला. जे काही विलोभनीय दिसत होते ते केवळ नजरेनेच टिपत होतो. जवळ येणे हे केवळ फोटोनिमित्त पोज देण्यासाठी नसल्याने स्पर्शातील गोडी जाणवत होती.

मध्ये एका ठिकाणी आम्ही चहापाण्याचा, अंह स्ट्रॉबेरी क्रीम आईसक्रीमचा ब्रेक घेतला. एकमेकांची प्रायव्हसी जपत वेगवेगळ्या टेबलवर बसलो. मात्र निघताना जेव्हा पैसे चुकते करायला म्हणून उठलो तेव्हा त्यांनी आमचे बिल स्वत:बरोबरच चुकवल्याचे समजले. हि त्याची दानशूरता, औपचारीकता कि आम्ही काढलेल्या दोनचार फोटोंची परतफेड, याचा आता मी फक्त अंदाजच लावू शकत होतो.

एखादी गोष्ट योग्य की अयोग्य असा विचार करायची बहुधा त्याला सवय नसावी. आपण लोकांशी चांगलेपणाने वागलो की लोकंही चांगले वागतात हा एवढा साधा हिशोब असावा. तिचे म्हणाल तर, आपल्या नजीकच्या लोकांचे नेहमीच चांगले व्हावे हेच मागणे असायचे. दोघांनाही फक्त भावनांचे व्यवहार करता येत होते.

हॉटेलच्या परतीच्या प्रवासात गाडीमध्ये आम्ही सारेच दमूनभागून निपचित पडलो होतो. अन अचानक कानावर पुन्हा तेच मंजूळ सूर येऊ लागले. ये राते, ये मौसम, नदी का किनारा.. ये चंचल हवा.. वळून पाहिले तर ती गुणगुणत होती आणि त्याची पार समाधी लागली होती. दोघांच्या त्या स्थितीला भंग न करता मी मान पुढे वळवून घेतली. आता ड्रायव्हरसमोरील आरश्यातून मला फक्त त्याचा चेहरा दिसत होता आणि कानांना तिचा आवाज ऐकू येत होता. गाण्याचा कान माझ्याकडे फारसा नाहीये पण दिवसभराच्या थकावटीनंतर थकल्या भागल्या मिटलेल्या त्याच्या चेहर्‍यावरची तृप्ती तिच्या आवाजातील गोडवा पोहोचवत होती. पण लगेचच मी सावध झालो. तिचे ते गाणे खास त्याच्यासाठीच होते. ते ऐकण्याचा प्रयत्नही करणे एक व्यभिचार झाला असता याची जाणीव होताच मी लागलीच माझे कान मिटून घेतले. पुढे हॉटेल कधी आले समजलेच नाही.

त्या रात्री मी पहिल्यापासूनच हरायचे असा विचार करत त्यांना पुन्हा कॅरमचे आव्हान दिले. मात्र यावेळी त्यांनी हसूनच नकार दिला. दुसर्‍या दिवशी आम्हाला निघायचे आहे असे सांगत धक्काच दिला. त्यांचे पॅकेज फक्त दोन दिवस दोन रात्रींचे होते. याउलट आम्ही तीन दिवसांच्या पॅकेजवर आणखी एक दिवस वाढवून घेतला होता. आम्हाला आमच्या उर्वरीत हनीमूनसाठी शुभेच्छा देताना त्यांच्या चेहर्‍यावर ना इर्ष्या दिसत होती ना खंत. त्यांना जे अनुभवायचे होते ते या दोन दिवसात ते भरभरून जगले होते.

मला अखेरचे शुभरात्री बोलताना त्याने हलकेच एक रंगीत पुडके माझ्या हातात सरकावले. मी काही बोलायचा प्रयत्न करणार, ईतक्यात तोच म्हणाला, “राहू द्या, काल कॅरममध्ये जिंकल्याचे बक्षीस समजा.”
पण शेवटचा डाव तर तुम्ही जिंकलात, असे मी म्हणताच त्याने माझा हात हलकेच दाबत असा काही खळखळून हसला की मी समजून गेलो, ते बक्षीस जिंकलेल्या नाही तर त्या शेवटच्या हरलेल्या डावाचे होते. एक शेवटचे मी तिच्याकडे पाहिले. ते पुडके आम्हा दोघांतर्फे आहे असेच भाव त्या चेहर्‍यावर होते.

रूमवर गेल्यावर आठवले, मी ना त्यांचा पत्ता घेतला होता ना फोन नंबर. मेल आयडी तर त्यांच्याकडे नव्हताच. आमच्या कॅमेर्‍यात टिपलेला त्यांचा फोटो घेउन मुंबईभर फिरूनही ते सापडणार नव्हते. त्यांचे नाव जे आज लक्षात होते ते चार दिवसांनी कदाचित विसरले जाणार होते. अगदी आताही त्यांचा पत्ता घ्यायचे ठरवल्यास ते हॉटेलमध्ये नेमक्या कुठल्या रूमवर उतरले आहेत, याचाही आम्हाला पत्ता नव्हता. उद्या आम्ही गाढ झोपेत असताना ते मुंबईच्या दिशेने निघणार होते, आणि त्यानंतर कदाचित आयुष्यात पुन्हा कधी भेट होणार नव्हती. एक क्षण वाटले आताच रिसेप्शन काऊंटरवरून त्यांचा रूम नंबर घेऊन त्यांना गाठावे. पण याची खरेच गरज आहे का हे आधी स्वताच्या मनाला पटवून द्यायचे ठरवले आणि ते नाही जमले. काही ओळखी, काही आठवणी, तेवढ्यापुरताच ठेवल्यास त्यांचा गोडवा कायम राहतो असा विचार केला आणि मनाला हा युक्तीवाद चक्क पटलाही.

बरेचदा आपण एखाद्या व्यक्तीबद्दल खूप सारी माहीती राखून असतो. त्या जीवावर आपण तिला चांगलेच ओळखत असल्याचा दावा करतो. तर कधी काही काळाच्या सहवासानंतर आपल्याला एखाद्याचा स्वभाव आणि सवयी समजून जातात. अश्यावेळी ते कुठल्या प्रसंगात कसे वागणार याचाही आपण बरोबर अंदाज लावतो. पण जोपर्यंत ती व्यक्ती ‘तशी का वागते’ यामागचे कारण आपल्याला नाही ओळखता येत, तो पर्यंत ती व्यक्ती आपल्यापर्यंत पोहोचलेलीच नसते. प्रत्येक व्यक्तीला आपण आपलेच निकष लाऊन जोखत असतो. पण गरज असते तिच्या विचारांशी एकरूप होण्याची. आणि एकदा का असे झाले तर त्यानंतर ती आपसूकच उलगडायला सुरुवात होते. मग यासाठी दोन दिवसही पुरतात.

आजही मी आमच्या मधुचंद्राचा अल्बम उघडून बसतो तेव्हा त्या चार-दोनशे फोटोंमध्ये त्यांच्या एखाददुसर्‍या फोटोवर माझी नजर अडकते. नजरेत एकच प्रश्न येतो. कुठे असतील ते आज. पण त्या आधीच मनाने उत्तर दिलेले असते. जिथेही असतील नक्कीच सुखाने संसार करत असतील. जर ईथे आपला संसार सुखाचा चालू आहे तर त्यांच्यामध्ये काही बेबनाव येणे शक्यच नाही. एखादे नाते टिकवण्यासाठी प्रेमापेक्षाही वरचढ असतो तो चांगुलपणा, साधेपणा, आणि जमल्यास समजूतदारपणा. जो एकामध्ये असेल तरी नाते सहज टिकते. ईथे तर त्या दोघांमध्ये तो ठासून भरला होता.

त्या जोडीत आकर्षक असे काहीही नव्हते या माझ्या मतावर मी आजही ठाम आहे. फरक इतकाच, हल्ली मी साधेपणाला बावळटपणा समजत नाही. तर बरेचदा बावळटपणालाही साधेपणा म्हणत जपायचा प्रयत्न करतो.

अरे हो, आणि एक सांगायचे राहिलेच, आमच्या शाळेतल्या नम्रताचे पुढे काय झाले असेल असा प्रश्नही हल्ली मला पडत नाही ..

– तुमचा अभिषेक

 
 

परीकथेचे सव्वा वर्ष .. (facebook status)

२० मार्च २०१४

आयुष्यात पहिल्यांदाच एका मुलीच्या बघताक्षणी प्रेमात पडलो……… एका मुलीचा बाप झालो.
काल शिवजयंतीच्या मुहुर्तावर राणी लक्ष्मीबाई घरात आली.
BLESSED WITH BABY GIRL …नाचो …..

.
.

८ एप्रिल २०१४

परी सारख्या मुलीचे `परी’ हेच नाव ..
My Little Angel is named “Pari” 🙂

.
.

१५ जुलै २०१४

कन्फर्मड्..!!
माझी मुलगी माझ्यावरच गेलीय..
फोटो काढायची अॅक्शन करत, मोबाईल तिच्यासमोर धरायचा अवकाश ..
रडायचे थांबून हसायला सुरुवात 🙂

.
.

१९ जुलै २०१४

चार दिन की झिंदगी, चार महिने गुजर गये, तेरे बिना…. जिया जाये ना ..
हॅपी बड्डे फोर मन्थस बेबी परी ..
कम सून 🙂

.
.

२१ जुलै २०१४

लंगोट आणि कानटोपी ..
दोघांतील फरक कसा ओळखायचा याचाही आता क्लास लावावा लागणार ..
कठीण आहे !

.
.

२ ऑगस्ट २०१४

एक चांगली बातमी ! एक वाईट बातमी !!
आधी चांगली बातमी – उद्या परी येणार घरी 🙂
आता वाईट बातमी – बरोबर बायको सुद्धा येणार 😦
Bachelor Life Over 😦
पण बालपण सुरू 🙂

.
.

३ ऑगस्ट २०१४

पाच वर्षांपूर्वी फ्रेंडशिप डे च्या दिवशीच माझी माझ्या बायकोशी ऑर्कुटवर ओळख झाली होती.
आज “फ्रेंडशिप डे” च्या दिवशीच मुलीला पहिल्यांदा घरी नेतोय.
बापलेकीच्या नात्याची सुरुवात करायला यापेक्षा चांगला मुहुर्त असू शकतो का 🙂
हॅपी फ्रेंडशिप डे टू ऑल ऑफ माय फ्रेंडस !!

.
.

४ ऑगस्ट २०१४

पंधरा मिनिटांची खटपट करुन आज लंगोट बांधायला शिकलो…
फक्त दहा मिनिटे टिकला !
मेहनतीवर पाणी पडने म्हणजे काय माहित होते,
आज सुसू पडणे अनुभवले 😉

.
.

८ ऑगस्ट २०१४

हतबल .. हताश .. हात टेकले !
आजवर मी कित्येकांना चिडवून चिडवून छळले,
आज माझी मुलगी मला छळून छळून चिडवतेय .. 😦

.
.

१० ऑगस्ट २०१४

चार वर्षांपूर्वी गणपतीच्या मिरवणूकीत शेवटचे नाचलेलो,
ते आज पोरीबरोबर नाचलो.
स्टॅमिना पार गंडलाय राव,
तिच्या आधी मी दमलो.
माकडाचा माणूस व्हायला उत्क्रांतीची हजारो वर्षे जावी लागली.
लेकीने मात्र एका दिवसात माणसाचा माकड केला..
तो देखील चावीवाला 🙂

.
.

१० ऑगस्ट २०१४

(हे स्टेट्स परीच्या आईचे)

दरवाजे की घंटी ४-५ बार बजाने वाले,
आज कल दबे पाव आने लगे
ऊंची आवाज मे बातें करनेवाले,
अब ईशारोंमे बतियाने लगे
खुदके काम दुसरोंसे करवाने वाले,
अब चुपचाप अपने काम करने लगे
घोडे बेच के सोने वाले,
अब हलकी आंहट पर जागने लगे
घंटो लॅपटॉप मे डूबे,
आजकल उसकी शकल तक देखना भूल गये
तेरी एक हंसी के लिये,
आज ये क्या क्या करने लगे..
माय डीअर परी,
ये तूने क्या किया???
मेरे Lazybone Husband को,
एक Responsible Father बना दिया..
Love U pari 🙂
– अस्मिता नाईक

.
.

२६ नोव्हेंबर २०१४

माझी मुलगी माझ्या सिक्स पॅकच्या प्रेमात पडलीय,
हल्ली रोजच माझ्या अंगावर कार्यक्रम उरकते आणि मला बनियान काढायला लावते. 🙂

.
.

७ डिसेंबर २०१४

असे म्हणतात, देव आपले संकटांपासून रक्षण करतो..
पण हल्ली बिचार्‍या देवांवरच माझ्या पोरीपासून स्वत:चे रक्षण करायची वेळ आलीय..
देव्हारा वरती न्यायची वेळ झालीय 🙂

.
.

३१ जानेवारी २०१५

“जादूची चटई” आजवर केवळ परीकथांमध्येच वाचले होते.
पण हल्ली परीने माझीच जादूची चटई बनवलीय.
तिला उचलून घ्यायचे.. आणि मग ती जिथे बोट करेल, तिथे मुकाट जायचे 🙂

.
.

१८ मे २०१५

चुकून नाव परी ठेवले..
शैतान जास्त सूट झाले असते.. 🙂

.
.

३१ मे २०१५

जगातली सारी खेळणी एकीकडे आणि आईबापाचा ड्रॉवर उपसण्यातील आनंद एकीकडे…
आधी पाकिटाची जागा बदलावी लागली, मग घड्याळ हलवावे लागले, काल पट्टाही तिथे ठेवायची सोय राहिली नाही.. आता ते ड्रॉवर माझे फक्त नावालाच राहिले आहे. अगदी त्यात बसून खेळते..
सव्वा वर्ष पुर्ण व्हायच्या आतच बापाच्या प्रॉपर्टीवर कब्जा करायला सुरुवात.. स्मार्ट जनरेशन 🙂

.
.

६ जून २०१५

परी मागच्या जन्मात बहुतेक चिमणी असावी.
काऊ आणि कब्बू’चे कमालीचे आकर्षण.
राणीच्या बागेत पिंजर्यातील रंगीबेरंगी पक्षी, पंख फडफडवत बिचारे आमच्या एका नजरेसाठी आस लाऊन राहतात, पण आम्ही मात्र खुल्या फांदीवरच्या कावळ्यांनाच भाव देतो.
समुद्राच्या लाटा हिंदकाळत राहतात, वारा बेभान बागडत सुटतो, क्षितिजावरचा सूर्य लाल तांबड्या रंगांची नुसती उधळण करत असतो, अगदी काव्यमय संध्याकाळ असते. पण आम्ही तिथेही आकाशातले कावळेच टिपत असतो.
गेले कित्येक वर्षे डॉकयार्ड रेल्वेस्टेशन वरून प्रवास करतोय. पण आजवर कधी माझ्या नजरेस पडले नव्हते. परीने मात्र आज पहिल्याच फटक्यात छ्तावरच्या लोखंडी सांगाड्याच्या बेचकीत लपलेले काऊकब्बू हुडकून काढले, आणि माझ्याबरोबरच प्लॅटफॉर्मवरच्या ईतरही काही अज्ञानी लोकांच्या ज्ञानात भर टाकली ज्यांची नजर रेल्वे ईंडिकेटरच्या वर कधी गेलीच नव्हती 🙂

.
.

१३ जुन २०१५

मॉडेल, डान्सर, जिम्नॅस्ट, आणि आता मिमिक्री आर्टिस्ट..
परीच्या करीअरची चिंता नाही, काही ना काहीतरी करेलच पोरगी

.
.

२१ जून २०१५

मुलीला खेळवणारे शेजारीपाजारी, दादा मामा, काका आजोबा, मित्र सवंगडी बरेच असतात..
पण तिने सू सू केल्यावर जो लंगोट बदलतो, तो बाप असतो. 🙂
HapPy FatheRs Day 2 all 🙂

.
.

१ जुलै २०१५

आजवर कधी घरी आल्यावर माझ्या बायकोने मला साधे पाणी विचारले नाही, पण परी मात्र आल्या आल्या माझ्या पायातले बूट काढायला धावते. बूटांना हात नको लाऊस म्हटल्यावर शू रॅकचा दरवाजा उघडून मला बूट ठेवायला मदत करते. सेवा ईथेच संपत नाही.
त्यानंतर माझे बोट पकडून माझे कपडे बदलायला मला बेडरूमकडे नेते. तिथून आमचा मोर्चा बाथरूमकडे वळतो. मी बाहेर येईपर्यंत माझी वाट बघत दारातच उभी राहते. मला आत उशीर होतोय असे वाटल्यास बाहेरून दरवाज्यावर थडाथड लाथाबुक्के बसतात. कारण….
कारण त्यानंतर तिला माझ्याबरोबर “चहा बिस्किट” खायचे असते..
तो मॉरल ऑफ द स्टोरी.., पोरगी शेवटी आईवरच गेलीय 🙂

.
.

७ जुलै २०१५

दोघींचा जन्म जणू काही मला छळायलाच झालाय..
पण आयुष्यात जे काही मनोरंजन आहे ते दोघींमुळेच आहे..
मला लुटणे हा दोघी आपला जन्मसिद्ध हक्क समजतात..
पण सोबत आनंदही अनमोल देऊन जातात..
माझ्याकडून आपले लाड करून घेणे, हट्ट पुरवणे..
कारण नसताना उगाचच चिडणे, उगाचच रडणे..
सरते शेवटी मीच हात जोडून त्यांची समजूत काढणे..
कधी कधी वाटते मला दोन बायका आहेत..
तर कधी वाटते, दोन पोरींना सांभाळतोय..

.
.

१२ जुलै २०१५

शनिवार-रविवारची आंघोळ म्हणजे आमच्यासाठी तासाभराची वनडे पिकनिक असते.
बाथटब म्हणजे स्विमिंग पूल.. शॉवर म्हणजे वॉटरफॉल.. आणि बापाच्या अंगाखांद्यावर बागडणे या झाल्या स्लाईडस..
अगदी पिकनिकला काढतात तसे या सर्वांचे फोटोही घेतले जातात,
फक्त ते ईथे प्रदर्शित करू शकत नाही ईतकेच 🙂
बरे, पाण्याची आवड तरी किती..
मासा पाण्यातून बाहेर काढल्यावर तो सुद्धा जेवढा तडफडत नसेल तेवढा दंगा आमची जलपरी घालते.
या आधी सुट्टीच्या दिवशी कुठे कामानिमित्त बाहेर जायचे असेल, तर आणि तरच आंघोळ करणारा मी..
अन्यथा आंघोळीलाही सुट्टी देत बिछान्यातच लोळत पडणारा मी..
आणि स्साला त्यातच सुख सुख म्हणजे आणखी काय असते असे म्हणनारा मी..
पण हल्ली माझी देखील सुखाची व्याख्या बदलू लागलीय..
हल्ली मी देखील सुट्टीच्या आंघोळीची वाट बघू लागलोय.

.
.

१४ जुलै २०१५

Quiz Time –
पहिल्याच चेंडूवर विकेट काढणारी भारतातील पहिली महिला क्रिकेटपटू कोण?
….
ऊत्तर – परी अ नाईक.
विकेट – आपल्याच बापाची.
अनपेक्षित वेगाने येणार्‍या पहिल्याच चेंडूवर अंदाज पार फसला आणि मी क्लीन बोल्ड!
सारे स्टेडियम तिच्या आईच्या शिट्ट्या आणि टाळ्यांनी दणाणून उठले 🙂

.
.

१५ जुलै २०१५

लोकांची एबीसीडी शिकण्याची सुरुवात ” A for Apple ” पासून होते.
आमची ” i for ice cream ” पासून झाली. 🙂

.
.

१६ जुलै २०१५

आम्ही लहान आहोत म्हणून आमचे सर्वांकडून लाड होतात, की आमचा हावरटपणा आमच्या चेहर्यावर दिसून येतो, काही कल्पना नाही.
पण आम्ही मिठाईवाल्याकडे गेलो की न मागता आम्हाला एक पेढा मिळतो.
आम्ही तो संपवतो आणि आणखी एक मागतो. आम्हाला आणखी एक मिळतो.
मेडीकलवाल्याकडे गेलो की चॉकलेट मिळते, मॅकडोनाल्डवाला आईसक्रीम देतो.
हारवाला देखील काही नाही तर एक फूल हातात चिपकवतो.
आम्ही ते देखील तोंडात घालतो.
परवा नाक्यावर सहजच उभे असताना जवळच्या अंडेवाल्याने उकडलेले अंडे ऑफर केले.. आणि मला हसावे की रडावे समजेनासे झाले .. 🙂

.
.

१७ जुलै २०१५

जंगलचा राजा सिंह असेल, पण आमच्यासाठी मात्र तो वाघ आहे.
कारण आमची लायनपरी फक्त तोंडातल्या तोंडात गुरगुरते,
आणि टायगरपरी मात्र सिंघम स्टाईलमध्ये पंजा दाखवत, तोंडाचा आ करून डरकाळी फोडते.

.
.

१८ जुलै २०१५

डेलीसोप मालिका कितीही रटाळ का असेनात, जोपर्यंत त्यांचे टायटल सॉंग हिट आहेत आणि परी त्यावर नाचतेय तोपर्यंत आमच्याघरी त्यांचे स्वागतच आहे.
सध्याची टॉप 3 लिस्ट आहे –
१. दिल दोस्ती दुनियादारी
२. जय मल्हार
३. होणार सून मी या घरची 🙂

 

दोन गिलास पाणी !

हताश, निराश आणि भकास नजरेने मी माठाच्या नळाकडे बघत होतो. त्या वयात या शब्दांचा आणि त्यामागच्या भावनांचा अर्थही मला समजत नसावा. समजत होती ती फक्त तहान. तिच गळ्यातून उचकटून त्या माठावर मारावी आणि फोडून टाकावा माठ असा विचार मनात तरळून गेला. पण तसे केले असते तर आईने खूप मारले असते..

दोन दिवसापासून अख्या मोहल्ल्यात पाणी आले नव्हते. काल सुरुवातीला चांगले वाटले होते. सकाळी सकाळी भांड्यांच्या आवाजाने झोपमोड झाली नव्हती. आईने आंघोळ चार तांब्यातच उरकायला लावली होती. तोंड धुताना दोनच चूळा मारल्या तरी बाबा रागावला नव्हता. उलट त्याने सुद्धा माझेच उरलेले अर्धे गिलास पाणी वापरले होते. पण संध्याकाळी मात्र आईने नाक्याच्या बावडीवर पाणी आणायला धाडले. आठ हंडे आठ फेर्‍या. हात अजूनही ठणकत होता. आज आंघोळ नाही आणि शाळा पण नाही. गगनबावड्याला पाईपलाईनचे काम चालू होते. संध्याकाळपर्यंत पाणी येईल असे शेजारच्या मौसी बोलत होत्या. दोन दिवस थोडे गढूळ येईल पण येईल. पण तोपर्यंत काय!

सकाळी माठाने पाऊण गिलास पाणी दिले तेवढेच. आता त्याच्या नळातून एक टिप्पूस सुद्धा बाहेर निघत नव्हता. पिंपाच्या तळाला पाणी होते, पण आई ते भांडी घासायला वापरायची. तळाशी राख जमलेली दिसत होती. सोबंत गंज चढलेला पत्रा चमकत होता. ते पाणी प्यायलो असतो आणि काही झाले असते तर आईने नक्कीच खूप मारले असते.

आई तत्वांची खूप पक्की होती. कोणाकडे हात पसरलेले तिला आवडायचे नाही. कोणाकडे साधे प्रसादीचे जेवायला जाऊ द्यायची नाही. मौसीकडे पाणी मागितले असते, पण तिने हे आईला सांगितले असते तर… त्यापेक्षा नकोच ते!

पाण्याच्या शोधात घराबाहेर पडण्याशिवाय पर्याय नव्हता. उन्हं अजूनही कडक होते. तहान वाढवत होते. गल्लीबोळ दुकानलाईन, नक्की कुठे जायचे काही कल्पना नव्हती. अख्या मोहल्ल्यामध्ये पाणी आले नव्हते. बस्स एका बाजूचा फूटपाथ पकडून सावलीच्या हिशोबाने चालत होतो. ईतक्यात एका कडेला सुलभ शौचालय नजरेस पडले. बाहेरच्या बाजूने तेथील बेसिन आणि पाण्याचा ओलसरपणा दिसत होता. बेसिनच्या नळाचे पाणी प्यायला काय हरकत आहे अशी मनाची समजूत काढली. ते हात धुवायचे पाणी असते, भांडी घासायचे नसते म्हणत आत शिरलो. चिंध्या बांधलेल्या नळातून पाण्याची पिचकारी उडत होती. ते बघूनच मन तयार होत नव्हते. इतक्यात तिथून एक पाखरू फडफडत उडाले. झुरळच ते! थू थू थू! आईला जर का समजले मी इथे पाणी प्यायला आलेलो तर.. बस्स हा विचार मनात येताच मी आवंढा गिळत तिथून पळत सुटलो.

पळत पळत रेल्वे स्टेशनजवळ पोहोचलो. एका स्टॉलवर प्लास्टीकच्या पाण्याच्या बाटल्या सजवून ठेवल्या होत्या. पण त्याला पैसे पडतात हे माहीत होते. हिंमत करून विचारले तर दहाच्या खाली कुठलीच बाटली मिळत नव्हती. पॉकेटमनीचा दिड रुपया होता माझ्या खिश्यात. दिड दोन घोट पाणीही चालले असते. पण ते सुट्टे पाणी विकायला तयार नव्हते. इतक्यात काहीसे आठवले. मोठ्या हॉटेलात गेलो की पहिल्यांदा पाण्याचे दोन ग्लास आणून ठेवतात. मागे एकदा आईबरोबर गेलेलो तेव्हाचे आठवले. काचेच्या ग्लासात कितीतरी वेळ स्वत:चेच प्रतिबिंब न्याहाळत बसलेलो. आज मात्र ग्लास समोर आले की पहिल्यांदा त्यातील पाणी पिऊन टाकायचे म्हणत एका हॉटेलात शिरलो. पाणी पिऊन मग काहीही ऑर्डर न करता निघून जायचे असा प्लॅन होता. दोन ग्लास पाण्यासाठी कोणी माझा जीव घेणार नव्हता!

पण घेतला तर …

नाही आत शिरलो तर तहानेनेच जायचा होता..!

“अकेला है क्या?” वेटरने दरडावतच विचारले.
अर्धी चड्डी बघून कोणी सलाम ठोकेल अशी अपेक्षाही नव्हती. तिथूनच आल्यापावली परत फिरावेसे वाटले. पण एव्हाना टेबलांवरून नजर भिरभिरू लागली होती. वडासांबार, पुरीभाजी, मसालाडोसा.. पावभाजी, मोसंबी ज्यूस, मॅंगोला.. पण माझी तहान पाण्याची होती. जाड काचेच्या त्या ग्लासांवर नजर पडताच पावलेही थबकली. “हा अकेला है” सुकलेल्या ओठातून कसेबसे शब्दही उमटले. त्याच दरडावणार्‍या नजरांनी मग एका कोपर्‍यातील शिडीखालची जागा दाखवली. माझ्यासाठीही तिच योग्य होती. ना कोणाच्या अध्यात, ना कोणाच्या मध्यात. त्या अडचणीच्या कोपर्‍यातही मी आणखी अंग चोरून विसावलो. लगोलग एक जाडजूड मेनूकार्ड येऊन माझ्या समोर आदळले. मी उजवा अंगठा तोंडाजवळ नेत पाण्याची खूण केली. जवळून जाणारा एक पाण्याचा ग्लास उचलून माझ्या टेबलावर टेकवत तो निघून गेला. मी घटाघट घटाघट एकाच श्वासात पुर्ण ग्लास रिता केला. तहान अजून बाकी होती, पण मगासचा पाणीवाला एव्हाना दूर निघून गेला होता. इतक्यात त्या वेटरकडे माझी नजर गेली. तो फिरून मागे येऊ नये म्हणून मी उगाचच डोके मेनूकार्डमध्ये खुपसले.

त्यात वाचायचे असे काहीच नव्हते. हलकेच टेबलाचे निरीक्षण करू लागलो. स्वच्छ आणि सुंदर. एवढा छान आमचा देव्हारा सुद्धा नव्हता. मी अजून काही मागवले नव्हते तरी त्यावर आधीच बडीशेप आणि चटण्यांच्या छोट्या छोट्या बाटल्या रचून ठेवल्या होत्या. टिपकागदांचा एक स्टॅंड सुद्धा होता. त्याला पाहून आठवले, घाईघाईत पाणी पिताना बरेचसे पाणी ओघळून माझी मान आणि शर्ट ओले करून गेले होते. सावचितपणे प्यायलो असतो तर ते फुकट गेले नसते असे उगाचच वाटून गेले. माझ्या वरच्या खिशात एक रुमाल सवयीनेच असायचा. त्याने तोंड पुसून घेतले आणि तो तसाच टेबलावर ठेवून दुसर्‍या पाण्याच्या ग्लासासाठी पोर्‍याला आवाज दिला. एक गिल्लास पाणी आपली जादू करून गेला होता. मला बरेपैकी कंठ फुटला होता!

पाण्याचा दुसरा ग्लास मात्र आरामात चवीने रिचवला. शेवटचा घोट गरज नसूनही आत ढकलला. पुन्हा कधी पाणी मिळेल न मिळेल याची शाश्वती नव्हती. आता तिथून सुमडीत सटकायचे होते. ईतक्यात जवळच उभ्या त्या पाणीवाल्या पोर्‍याने वेटरला आवाज दिला. माझी ऑर्डर घ्यायची आठवण करून द्यायला..

अचानकच घडल्याने मला काही सुचेनासे झाले. अख्खे मेनूकार्ड नजरेसमोर भिरभिरून गेले. खिश्यातल्या दिड रुपयात तिथला वडाही मिळणार नव्हता. समोरचा गेट रिकामा दिसत होता. वेटर जवळ यायच्या आधीच संधी साधायला हवी म्हणत मी पटकन टेबलावरचा रुमाल उचलला आणि शर्टाच्या खिशात कोंबून गेटच्या दिशेने धाव घेतली. त्या नादात हात टेबलावरच्या बरण्यांवर आदळून आवाज झाला आणि तिथेच घात झाला.

चोर चोर चोर .. गेटबाहेर पडून डावीकडच्या फूटपाथवर वळलो तरी पाठीमागून ओरडा ऐकू येत होता.. दोन ग्लास पाण्याची चोरी.. घरी समजले असते मी चोरी केली तर आईने खरेच खूप मारले असते.

मी अक्षरशा वाट मिळेल तिथे पळत होतो. लिंबूवाल्या म्हातारीच्या गोणपाटावर पाय पडला तश्या तिने शिव्या घालायला सुरुवात केली. मी त्या कानाआड करत पुढे उडी मारली. पुढे रचलेल्या कपड्यांवर पाय पडला असता तर खूप मार पडणार होता. तो चुकवायला म्हणून मी तिरकी उडी मारली. पण पाय न पडताही तिथून सट्टाक् करत एक काठी पायावर पडली. आईग्गं, पोटरीपासून खालचा पाय सुन्न झाला. पुढची चार पावले मी एकाच पायावर धावलो की काय असे क्षणभर वाटले, आणि मग अचानक दुखर्‍या पायातून कळा येऊ लागल्या. तरी मागाहून कोणीतरी आहे म्हणून नेटाने धावायचेच होते. पण वेग मंदावला होता. घश्यापर्यंत प्यालेले पाणी डुचमळून उलटी काढावीशी वाटत होती, पण त्याच पाण्यासाठी सारे केले असल्याने आतच थांबावी असे वाटत होते. पुढे कुठे जायचे या विचारात सिग्नलजवळ पोहोचलो. इतक्यात कोणाचातरी पाठीवर जोरकस फटका पडला. मी लंगडणार्‍या पायासह कोलमडलो. डोके रस्त्याकडेच्या एका लाल खांबावर आदळले आणि त्या खांबाला आणखी लाल करत, शुद्ध हरपत मी जमिनीवर पालथा झालो. छातीतून एक जीवघेणी कळ गेली. काहीतरी छातीला चिरडत जात होते..

बहुधा मगाशी घाईघाईत रुमालासोबत बडीशेपचा डब्बाही खिशात कोंबला गेला होता!

“……. चांगल्या घरचा मुलगा दिसतोय रे”, कोणीतरी शेवटचे म्हटल्याचे कानावर पडले. शुद्धीवर आलो तेव्हा आई उशाशी बसलेली. डोक्यावरून हात फिरवत होती. म्हणत होती, माठ आडवा केला असतास, तर दोन गिलास पाणी आरामात आले असते. मला बहुतेक ते सुचले होते. पण का माहीत नाही भिती वाटलेली. माठ फुटला असता पटकन तर आईने खूप मारले असते.

– तुमचा अभिषेक

 

रन राहुल रन…!!

धापा टाकतच राहुल उठला. त्याच्या सर्वांगाला पाणी सुटले होते. छातीतील धडधड थांबायचे नाव घेत नव्हती. एका हाताने ती धडधड रोखायचा प्रयत्न करत दुसर्‍या हाताने बिछान्याचा आधार घेत तो आजूबाजूच्या परिस्थितीचा अंदाज घेऊ लागला. आपण आपल्या घरातच, स्वत:च्याच बेडवर आहोत याची खात्री पटू लागली तसे हळूहळू नॉर्मल होऊ लागला. पण मन अजूनही साशंक होते. छतावर फिरणार्‍या पंख्याचा वेग दर दुसर्‍या क्षणाला कमीजास्त होत असल्याचे जाणवत होते. पंख्याच्या वाढत्या वेगाबरोबर छातीतील धडधड वाढताना भासत होती, तर कमी होणार्‍या वेगाबरोबर कमी होत कायमची थांबतेय की काय असे वाटत होते. नजर स्थिरावू लागली तसे खोलीभर पसरलेला अंधार मावळू लागला. पण उजाडायला अजून अवकाश आहे हे खिडकीबाहेर दाटलेला मिट्ट काळोख सांगत होता. उशाजवळ ठेवलेला आपला मोबाईल उचलून त्याने वेळ चेक केली. तीन वाजून सत्तावीस मिनिटे. इतरदिवशी हि वेळ बघत अजून उजाडायला अवकाश आहे म्हणत मोठ्या आनंदाने तो पुन्हा पांघरूणात शिरला असता. पण आता मात्र त्याला लवकर उजाडावेसे वाटत होते. कसल्याश्या घाणेरडया स्वप्नातून दचकून उठला होता. आठवायचा प्रयत्न केल्या आठवत नव्हते. आठवायचेही नव्हतेच. पण ते स्वप्नच होते हि मनाला खात्री पटवून दिल्याशिवाय पुन्हा झोप येणे शक्य नव्हतेच. थोडावेळ तो तसाच छतावर गरगरणार्‍या पंख्याकडे बघत बेडवर पडून राहिला. आणि अचानक काहीसे सुचले तसा ताडकन उडी मारत उठला आणि ड्रेसिंग टेबलकडे झेपावत ड्रॉवर उघडून आतील लिफाफा बाहेर काढला. उतावीळपणेच आतील कागद बाहेर काढून सारे काहे जागच्या जागी आहे याची खात्री केली आणि परत जागेवर येऊन लवंडला. स्वप्न अजूनही आठवले नव्हतेच, पण भरलेली धडकी आता शांत झाली होती. सारे काही आलबेल होते, याच विश्वासात पहाटे कधीतरी डोळा लागला असावा.

……….. पण फार काळासाठी नाही !

थड थड, थड थड थड … थड थड, थड थड थड …
दरवाजा ठोठावण्याच्या आवाजाने पुन्हा झोपमोड झाली.

राहुलने बेडवरूनच आवाज दिला, “कोण आहे?”

“अरे सोनू, बाहेर ये लवकर.. पोलिस आलेत आपल्याकडे..” आईचा किंचित घाबरा आवाज राहुलची झोप उडवून गेला. प्रतिक्षिप्त क्रिया घडल्याप्रमाणे तो ताडकन बिछान्यातच उठून उभा राहिला. पंख्याची गरगर आता डोक्याच्या अगदी वर चार बोटांवर जाणवत होती. छातीतील धडधड पुन्हा एकदा त्या आवाजाशी स्पर्धा करू लागली. त्याच्या डोक्यातील विचारचक्रे जोरात फिरू लागली. स्वप्नातली भिती प्रत्यक्षात उतरली होती. पण अजूनही स्वप्नातच तर नाही ना म्हणत त्याने स्वताला एक चिमटा काढून बघितला. ते ही कमी म्हणून स्वताच्या दोन थोबाडीत मारून झाल्या. पण काही फायदा नाही. स्वप्न नव्हतेच ते!

पुन्हा एकदा दारावर थडथड आणि पाठोपाठ आईचा आवाज, “सोनू बेटा, उठ लवकर, इथे काय प्रॉब्लेम झालाय बघ… हे बघ पोलिस काय म्हणत आहेत..”

आता मात्र पुढचा मागचा विचार न करता सोनू बेटाने बेडवरून उडी मारली. ड्रॉवरमधील लिफाफा बाहेर काढला. आतला दस्तावेज पुनश्च चेक करण्याचा मोह झाला पण हाताशी तेवढा वेळ नव्हता. दारावरची थडथड वाढतच होती. सैरभैर होऊन तो आसपास लिफाफा लपवण्यासाठी जागा शोधू लागला. खरे तर त्याला स्वत:लाच कुठेतरी दडी मारून लपावेसे वाटत होते. पण ते शक्य नव्हते. दहा बाय बाराची जेमतेम खोली. स्टडी कम बेडरूम म्हणून राहुलने वापरायला घेतली होती. एक बेड आणि टेबल सोडला तर फर्निचर म्हणून काही नव्हते. इथे कुठेही लिफाफा लपवला तरी पोलिसांना तो शोधणे फार काही कठीण जाणार नाही हे तो थोड्याच वेळात समजून चुकला. खिडकीतून बाहेर फेकून द्यावा असा विचार केला खरे, पण कितीही लांब फेकला तरी खालच्या गार्डन पलीकडे जाणार नव्हता. आता सुटकेचा एकच मार्ग त्याला दिसू लागला. तो म्हणजे लिफाफ्यासकट पळ काढायचा. खरे तर असे केल्याने त्याच्यावर असलेला संशय आणखीन बळकट होण्याची शक्यता होती. पण तरीही, कोणताही आरोप सिद्ध करायला पुरावा लागतोच. किमान तो तरी त्याला नष्ट करणे शक्य होते. अर्थात हा सारासार विचार करायच्या मनस्थितीत तो होता कुठे. विचार मनात आल्याक्षणीच अंमलबजावणीला सुरूवातही झाली होती. आता ना त्याला आईची हाक ऐकू येत होती ना दारावरची थाप. बस्स कानावर एक आवाज पडत होता.. रन राहुल रन.. रन राहुल रन.. कदाचित हा आवाज त्याच्याच अंतर्मनातून असावा. आणि अश्यावेळी नेहमी तोच ऐकला जातो.

खिडकीला लागून असलेल्या पाईपाच्या आधारे चढण्या-उतरण्याचा प्रकार या आधीही राहुलने ३-४ वेळा केला होता. त्यामुळे उतरताना आधारासाठी नेमके कुठे पकडायचे याचा जास्त विचार त्याला करावा लागला नाही. हा मुलगा पहिल्या माळ्यावरून असा खिडकीमार्गे पळून जाऊ शकतो हे दाराबाहेर उभ्या असलेल्या पोलिसांच्या डोक्यात येईपर्यंत तो कुठेतरी लांब पोहोचणार होता. पण नक्की कुठे..? कुठवर..?? त्याचे त्यालाही ठाऊक नव्हते.

गार्डनच्या कंपाऊंडवॉल वरून उडी मारून राहुल मागच्या रस्त्याला तर आला होता, पण पुढे कुठे जायचे याचा काहीच विचार डोक्यात नव्हता. नुकतेच उजाडले होते. नक्की किती वाजले होते याची कल्पना नव्हती. पण पानाची टपरी उघडलेली दिसत होती. रात्रभर गस्त घालणारे दोन हवालदार सवयीने तिथे उभे असलेले दिसले आणि त्याच्या मनात शंकेची पाल चुकचुकली. कश्यावरून हे देखील आपल्याच पाठीमागे नसावेत..? असा विचार डोक्यात येण्याचा अवकाश तसे राहुल त्यांची नजर चुकवून पुन्हा पळत सुटला.

हायवे ओलांडून समोरच्या नेहरूनगर वस्तीत शिरेस्तोवर त्याला बरीच धाप लागली होती. एवढा वेळ आपल्याच धुंदकीत मारेकरी पाठीमागे लागल्यासारखा जिवाच्या आकांताने तो पळत होता. एखादा आडोसा मिळाला तसा जरासा विसावला. श्वास समेवर आले आणि पुढचे विचार चालू झाले. शक्य तितक्या लवकर कोणालातरी फोन करणे गरजेचे होते. ज्याच्यामुळे या सर्व प्रकरणात अडकला होता निदान त्याला तरी. पण हाय रे कर्मा, सारे खिसे तिसर्‍यांदा चाचपून झाल्यावर त्याच्या लक्षात आले की घाईघाईत आपण ना मोबाईल बरोबर घेतला आहे ना पैश्याचे पाकीट. वरच्या खिशात ठेवलेली पंधरा-वीस रुपयांची चिल्लर ती काय एवढ्या शोधाशोधीतून त्याच्या हाती लागली. पब्लिक बूथवरून एक रुपया खर्च करत फोन करणे शक्य होते, पण नंबर कोणाचाही पाठ नव्हता. कसेही करून गण्याशी संपर्क साधणे गरजेचे होते आणि आता तो कॉलेजलाच भेटला असता. साहजिकच पुढचे लक्ष्य कॉलेज गाठणे होते. रिक्षा करून कॉलेजला जावे. तर सारे पैसे त्यातच खल्लास झाले असते. येणारा दिवस काय दाखवणार होता याची कल्पना नव्हती. पैश्याची पुढे कितपत गरज पडेल याची शाश्वती नव्हती. पण हा विचार याक्षणी क्षुद्र होता. जर पोलिस घरापर्यंत पोहोचले होते तर कॉलेजमध्येही कोणत्याही क्षणी पोहोचू शकत होते. गण्याला कदाचित याची काहीच कल्पना नसावी आणि पोलिस त्याच्याही मागावर असणारच. जर पोलिस एव्हाना कॉलेजला पोहोचले असतील तर तो पकडला गेला असेल का? की फरार झाला असेल? मग माझे कॉलेजला जाणे कितपत सेफ आहे? पण या सार्‍या प्रश्नांची उत्तरेही आता कॉलेजमध्ये गेल्यावरच मिळणार होती. फारसा विचार न करता पुढच्याच क्षणी राहुलने रिक्षाला हात दाखवला.

मुख्य प्रवेशद्वारापाशी रिक्षा नेणे मुर्खपणाचे होते. तसेही त्यांचा अड्डा कॉलेजच्या मागेच जमायचा. गण्या नाहीतर निदान त्याची बातमी तरी तिथेच मिळणार होती. पण सुदैवाने फारशी शोधाशोध करायची गरज न पडता गण्याच नजरेस पडला. बरोबर ग्रूपचे आणखी दोघे जण होते. त्यांच्या चेहर्‍यावरचे टेंशन बघून राहुल काय ते समजून गेला. त्याही परिस्थितीत त्या सर्वांच्या भकाभक सिगारेटी ओढणे चालूच होते. किंबहुना नेहमीपेक्षा किंचित जास्तच. राहुलला मात्र या सिगारेटचा वास कधीच जमला नव्हता. पण तरीही मैत्रीखात्यात कधीकधी तो स्वत: देखील या पोरांना सिगारेट प्यायला पैसे द्यायचा. ईंजिनीअरींगच्या पहिल्याच वर्षापासूनचे सारे मित्र. काही त्याच्याच वर्गातील, तर काही दुसर्‍या डिपार्टमेंटमधील. तर काही गेले तीन-तीन, चार-चार वर्षे ड्रॉप लागलेली मुले. सगळ्यांचे एकत्र येण्याचे सारखे दुवे म्हणजे सिगारेट ओढणे आणि कॉलेजच्या मागे भरघाव बाईक फिरवणे. पण एवढ्या वर्षात पोरगी मात्र एकाच्याही पाठीमागे बसलेली कधी दिसली नव्हती. कशी दिसणार, कॉलेजमधील नावाजलेल्या टारगट मुलांचा म्हणून ओळखला जाणारा ग्रूप. पण तरीही, राहुल यांच्यात असूनही या सार्‍यांपेक्षा वेगळा. अपघातानेच यांच्यापैकी एकाशी ओळख झाली आणि ट्यूनिंग जमली म्हणून हळूहळू या सार्‍यांमध्ये सामील झाला. कसेही असले तरी ही मुले मैत्रीखातर जिवाला जीव देणारी आहेत या एकाच विश्वासावर त्याचे नाते या सर्वांशी घट्ट बांधले गेले होते. तो स्वत: अभ्यासात प्रचंड हुशार. पण ईंजिनीअरींगमध्ये हुशार विद्यार्थी तोच, जो आदल्या रात्री अभ्यास करूनही पास होतो, या चुकीच्या समजुतीत अडकलेला. तरीही एक चांगली गोष्ट म्हणजे यांच्यात चोवीस तास राहूनही तो कधी त्यांच्यासारखा बनला नव्हता. पण ना कधी त्यांना आपल्यासारखे बनवायचा प्रयत्न केला होता. ते जसे होते, तसे होते, पण राहुलचे मित्र होते आणि त्याला त्यांच्या ग्रूपमधील एक हुशार मुलगा म्हणून योग्य तो मान होताच. आणि का नसावा, कारण ते सारे पास व्हावे म्हणून त्यांचा कोणी अभ्यास घ्यायचा, त्यांना शिकवायचा तर तो राहुलच होता. खास करून गण्याभाईला…

इतरांसाठी गणेशभाई, जवळच्यांसाठी गण्याभाई, पण राहुलसाठी मात्र बघताबघता गणेशभाईचा गण्याभाई, आणि गण्याभाईचा गण्या झाला होता. तसे मारामारी किंवा भाईगिरी करणे हा राहुलचा पिंड नव्हता, पण गण्याभाईचा हात डोक्यावर आहे म्हटल्यावर चार पोरे राहुललाही वचकून राहायची. आणि राहुलला देखील हे आवडायचे. गण्या गेली चार वर्षे या कॉलेजमध्ये होता पण अजूनही दुसर्‍या ईयत्तेला पार करू शकला नव्हता. आणि त्यात काही नवल नव्हते म्हणा, कारण पास होण्यासाठी मुळात अभ्यासाची आवड तरी असावी लागते वा तशी गरज तरी. ज्याचा दिवस चहाच्या टपरीवर सुरू होऊन कॉलेजच्या जिममध्ये संपायचा अश्या गण्यासाठी ईंजिनीअरींगचा अभ्यासक्रम बनलेलाच नव्हता. पण या गण्याला डीग्रीसह कॉलेजच्या बाहेर काढायची जबाबदारी राहुलने आपल्या खांद्यावर घेतली होती आणि त्यासाठी तो जे काही करत होता ते चुकीचे आहे हे माहीत असूनही तो याला मित्रकर्तव्याचे नाव देत होता.

राहुलने जेव्हा गण्याला त्याच्या घरापर्यंत पोहोचलेल्या पोलिसांबद्दल सांगितले तेव्हा गण्याच्या चेहर्‍यावरच्या आठ्या आणखी पसरल्या. कुठल्याही संकटातून जर कोणी मार्ग काढू शकत असेल तर तो एक गण्याच हा राहुलचा विश्वास होता. पण आज गण्यालाही चिंताग्रस्त बघून राहुलचेही टेंशन आणखी वाढले. गण्याच्या माहितीनुसार एक्झाम डीपार्टमेंटमध्ये असलेल्या C.C.T.V. कॅमेर्‍यांमुळे त्यांची चोरी पकडली गेली होती. थोडाबहुत ऑफिस स्टाफ गण्याचा खास होता ज्यांच्याकडून त्याला ही खबर मिळाली होती. हे कॅमेरे हल्लीच बसवले असल्याने सारे अनभिज्ञ होते. पण कॉलेज एवढ्या लवकर पोलिसांपर्यंत जायची अ‍ॅक्शन घेईल असे गण्यालाही वाटले नव्हते. कोणालातरी पटवून, कोणाचे तरी पाय धरून, वेळ पडल्यास आपले आतापर्यंत कमावलेले वजन वापरून यातून बाहेर पडू अश्याच समजुतीत तो होता. फार तर फार एखाद दोन वर्षाचे निलंबन, ईतपत मानसिक तयारी त्याने करून ठेवली होती. पण पोलिस केस म्हणजे थेट जेल आणि सारी शैक्षणिक करीअर उध्वस्त, नव्हे सार्‍या आयुष्याचे मातेरं.

जर गण्यासारख्या मुलाची ही हालत होती तर राहुलची कल्पनाही न केलेली बरे. अजूनही त्यांच्याकडे शेवटचा मार्ग हाच होता की जाऊन प्रिन्सिपल सरांचे पाय पकडणे. परीक्षा विद्यापीठाची नसून कॉलेजची अंतर्गत असल्याने अंतिम निर्णय काय घ्यायचा हे ठरवणे कॉलेज प्रशासनाच्याच अखत्यारीत येत होते. पोलिस तक्रार मागे घेतली गेली तर कदाचित यातूनही सुटकेची संधी होती. निघण्यापूर्वी गण्याने बॅगेतून एक धारदार चाकू काढून खिशात ठेवला. “कशासाठी? कोणासाठी?”, राहुलच्या नजरेतील प्रश्नांना गण्याने आपल्या नजरेनेच गप्प केले. तसेही त्याच्याशी वाद घालण्यात आता अर्थ नाही हे तो समजून होता. गण्या नेहमी आपल्याच मनाचे ऐकायचा. त्याच्यामते, जर आयुष्य एकदाच मिळते तर विचार दोनदा का करायचा, निर्णय हा नेहमी पहिल्याच फटक्यात घ्यायचा असतो.. आणि आताही गण्याने तो घेतला होता.. दोघांसाठीही!

……. अजुनही राहुलचा गण्यावर विश्वास होता.

प्रिन्सिपल सरांच्या केबिनकडे जाताना रस्त्यात त्यांना बर्‍याच जणांनी पाहिले. पण कोणाच्याही नजरेत काही वेगळे जाणवले नाही. म्हणजे अजून या प्रकरणाचा बोभाटा झाला नव्हता. जर प्रिन्सिपल सरांनी त्यांची बाजू समजून घेतली तर अजूनही सुटकेची आशा होती. पण कोणती बाजू ते मांडणार होते हा प्रश्नच होता. परवा होणार्‍या प्रश्नपत्रिकेची चोरी केली होती त्यांनी. काय सांगणार होते ते सरांना? सर, आमचा अभ्यास झाला नव्हता, नापास होऊ, वर्ष फुकट जाईल या भितीने असे केले हे सांगणार होते? की पैश्यांची गरज होती, प्रश्नपत्रिका विकून चार पैसे मिळतील या लालसेपोटी केले हे कारण देणार होते? पण जेव्हा प्रिन्सिपल सरांच्या केबिनमध्ये पोहोचले तेव्हा त्यांचा संतप्त अवतार बघून त्यांच्या तोंडून शब्दच फुटेनासे झाले. राहुलने त्यांचे हे रूप आजवर कधी पाहिले नव्हते. राहुल अगदीच त्यांच्या लाडक्या विद्यार्थ्यांपैकी एक नसला तरी या मुलात एक चुणूक आहे हे ते जाणून होते. वेळोवेळी हे त्यांनी दर्शवलेही होते. त्यामुळे त्यांच्या मनात राहुलबद्दल नक्कीच एक सॉफ्ट कॉर्नर होता. पण कालच्या कृत्याने त्याने तो ही गमावला होता. आज त्याची जागा रागाने घेतली होती. सरांचा शाब्दिक मार सुरू होता आणि राहुल जागीच थिजल्यासारखा उभा होता. आजपर्यंत बर्‍याचदा ब्लॅकलिस्ट मध्ये नाव लागले म्हणून असे प्राध्यापकांच्या केबिनमध्ये जाण्याचे प्रसंग त्याने अनुभवले होते. पण प्रत्येकवेळी एक प्रकारची बेफिकीरी असायची की काही झाले तरी हे आपले कॉलेज आहे, समोर ओरडणारे आपलेच सर आहेत. हे काही आपल्याला जीवे मारायची शिक्षा देणार नाहीत. जे काही बोलतील ते खाली मान घालून निमुटपणे ऐकायचे की झाले, सुटलो. पण आज तशी परिस्थिती नव्हती. आज त्याला निर्लज्जासारखे उभे राहणे जमत नव्हते. आणि रडायलाही येत नव्हते. मन एवढेही कोडगे झाले नव्हते, पण रडून आपली चूक धुतली जाणार नाही याची त्याला जाणीव होती. अजूनही सर यातून काहीतरी मार्ग काढतील, आपल्या आयुष्याची, आपल्या शैक्षणिक करीअरची अशी वाट लागू देणार नाहीत हा विश्वास अजूनही कुठेतरी त्याच्या मनात होताच. आणि त्याचा हा विश्वास अगदीच काही चुकीचा नव्हता. आपण मुलांचे भविष्य घडवण्यासाठी या जागी आहोत, ना की त्यांची स्वप्ने उध्वस्त करण्यासाठी याची थोडीबहुत जाण सरांनाही होती. संतापाचा जोर ओसरला तसा त्यांचा बोलायचा रोख बदलू लागला. राहुलकडे त्यांनी आतापर्यंत केलेल्या त्याच्या सार्‍या चुकांचा कबुलीजबाब मागितला.

दोन वर्षांपूर्वी राहुलने पहिल्यांदा गैरमार्गाचा वापर करून गण्याची मदत केली होती. परीक्षेच्या आदल्या रात्री स्वत:चा अभ्यास बाजूला ठेऊन गण्याला शिकवायचा निष्फळ प्रयत्न करून झाल्यावर तो समजून चुकला की उद्याच्या पेपरात गण्याची दांडी पुन्हा एकदा गुल होणार आहे. म्हणून गण्याच्याच सांगण्यानुसार राहुलने त्याच्या जागी डमी बसायचा निर्णय घेतला. पकडला गेला असता तर दोघांवरही एकदोन वर्षांची बंदी आली असती. पण पकडले जाण्याची शक्यता कमी होती. परीक्षागृहात हजर असणारे सारे निरीक्षक बाहेरचे असायचे. कॉलेजचे काही वॉचमन आणि शिक्षकेतर कर्मचार्‍यांचा वावर तिथे असायचा पण त्यांच्यावर मुलांकडे लक्ष द्यायची विशेष अशी जबाबदारी नव्हती. आणि लक्ष गेले तरी ते काणाडोळा करणार होते, कारण ते सारे गण्याच्या ओळखीचे होते. पहिला पेपर निर्विघ्नपणे पार पडला तसा राहुलचा हुरूप वाढला. अजून तीन-चार अवघड विषय त्याने गण्याला डमी बसून सोडवून दिले.

त्याच्या पुढचे वर्षही असेच सुटले. पण या वर्षी मात्र प्रत्येक वर्गात एक तरी निरीक्षक कॉलेजचा हवा असा विद्यापीठाने नियम केल्याने त्यांची बोंब झाली. अभ्यास करून पास होणे हा प्रकार आता गण्या विसरून गेला होता. आणि राहुलच्या मतेही गण्याचा अभ्यास घेण्यात काही अर्थ नव्हता. म्हणतात ना, गरज ही शोधाची जननी असते. फसवणूकीचा एक नवीन मार्ग शोधला गेला. गण्याने एका वॉचमनला हाताशी धरून कोर्‍या उत्तरपत्रिकांचा एक गठ्ठा चोरला होता. परीक्षेच्या दिवशी पेपर चालू झाल्यावर दहा ते पंधरा मिनिटांतच गण्या बाथरूमचे कारण देऊन बाहेर पडायचा. बरोबर एक प्रश्नपत्रिका असायची जी तो पर्यवेक्षकांच्या नकळत एक्स्ट्रा घ्यायचा. बाथरूममध्ये आधीच त्याची वाट बघत असलेल्या साथीदाराला ती सुपुर्त केली जायची. मग तो साथीदार ती प्रश्नपत्रिका घेऊन तडक हॉस्टेलच्या रूमवर यायचा. तिथे त्या चोरलेल्या उत्तरपत्रिकांवर पेपर सोडवायचे काम राहुल करायचा. अर्थात, पहिले पर्यवेक्षकांच्या हस्ताक्षराचे पान रिकामे सोडले जायचे. सोबतीला आणखी दोनचार साथीदार पुस्तके घेऊन बसलेली असायची जी फटाफट उत्तरे शोधून द्यायचे काम करायची. अश्या तर्हेने वेळेच्या पंधरा-वीस मिनिटे आधीच जमेल तितके लिहून ती उत्तरपत्रिका पुन्हा बाथरूमच्या मार्गेच गण्याच्या हवाली केली जायची. त्यानंतर गण्या त्याच्याजवळच्या उत्तरपत्रिकेचे पहिले पान ज्यावर परीक्षागृहात हजर पर्यवेक्षकांनी हस्ताक्षर केलेले असायचे ते काढून या उत्तरपत्रिकेला जोडायचा की झाली नवी उत्तरपत्रिका तयार.

बर्‍यापैकी फूलप्रूफ प्लॅन होता. दररोज पर्यवेक्षक बदलत असल्याने या मुलाला रोजच का बाथरूमला जावे लागते असा संशय येण्यासही फारसा वाव नव्हता. सारे काही सुरळीत चालू होते. पण मागच्या पेपराला गण्याच्या एका मित्रानेही यांच्या नकळत हीच पद्धत वापरायचा प्रयत्न केला जो योग्य नियोजनाअभावी फसला आणि तो पकडला गेला. परीणामी उर्वरीत सत्रासाठी पेपरची वेळ सुरू झाल्यावर कोणालाही परीक्षागृहाच्या बाहेर जाण्यास सक्त मनाई करण्यात आली.

आता गण्याची खरी पंचाईत झाली होती. विद्यापीठाच्या नियमानुसार अंतिम वर्षात प्रवेश करण्यासाठी आदल्या वर्षीचे जास्तीत जास्त दोन विषय राहिले तरच हे शक्य होते. आणि अजून तीन पेपर बाकी होते. गण्याने स्वताच्या हिंमतीवर तोडकामोडका अभ्यास करून दोन पेपर देऊन पाहिले. पण केवळ औपचारिकता म्हणून तीन तास वर्गात बसून आला होता. शेवटचा पेपर, स्ट्रक्चरल अ‍ॅनालिसिस, ज्यात भल्याभल्यांची भंबेरी उडते. खुद्द राहुल गेल्या वर्षी त्यात कसाबसा पास झाला होता. तिथे गण्यासारख्याचा टिकाव लागणे अशक्यच. गण्या यातही नापास झाल्यास त्याचे अख्खे वर्ष फुकट जाणार होते. गण्याचा मते आता एकच मार्ग उरला होता. त्याचा निर्णय घेऊन झाला होता. राहुल असाही काही त्याच्या शब्दाबाहेर नव्हता. गण्याचे हे वर्ष सुटावे म्हणून त्याने स्वत:ही आतापावेतो इतका आटापिटा केला होता की तो व्यर्थ जाऊ नये म्हणून तो ही या कृत्यात त्याला साथ द्यायला तयार झाला. आधी डमी बसलो, मग एक वेगळीच क्लृप्ती लढवून सार्‍या परीक्षामंडळाला फसवून कॉपी केली आणि आता थेट प्रश्नपत्रिकेचीच चोरी! राहुलला हे सारे थ्रिलिंग वाटले होते. पण आता मात्र मागे वळून पाहताना आपण यात कसे अडकत गेलो हेच त्याला जाणवत होते. बोलताबोलता त्याचा बांध फुटला आणि तो अक्षरश: शाळकरी मुलासारखा रडू लागला. त्याला स्वत:चे हे रूप काही नवीन नव्हते. लहाणपणापासून मस्तीखोर स्वभावामुळे ही वेळ त्याच्यावर बर्‍याचदा आली होती. त्याचे ते वागणे निरागस असायचे. ते रडणे प्रामाणिक असायचे. अगदी आजही तसेच होते.

प्रिन्सिपल सरांचा राग आता बरेपैकी निवळला होता. आवाजाची धार सौम्य झाली होती. मगासपासून जे ताशेरे ओढले जात होते त्याची जागा आता उपदेशपर आणि समजुतीच्या शब्दांनी घेतली होती. पण हा बदललेला नूर फक्त राहुलपुरताच होता. सर गण्यालाही चांगलेच ओळखून होते. हा नासका आंबा पेटीतूनच काय बागेतूनही काढायच्या निर्णयाप्रत ते आले होते. राहुल आता माफीचा साक्षीदार झाला होता आणि आरोपीच्या पिंजर्‍यात गण्या फक्त एकटाच उरला होता.

सरांचे बोलून झाल्यावर राहुलने गण्याकडे किंचित अपराधीपणाच्या नजरेने पाहिले. पण क्षणभरच. दुसर्‍याच क्षणी गण्याचा हातातील लखलखते पाते पाहून त्याचे डोळे विस्फारले. काय घडतेय हे कोणाला समजण्याआधीच गण्या सरांवर झेपावून सपासप वार करू लागला. राहुलने काही हालचाल करेपर्यंत फार उशीर झाला होता. सर रक्ताच्या थारोळ्यात कोसळले होते. राहुलला सरांच्या अंगावर ढकलून गण्याने पळ काढला. पण जाता जाता त्याने काढलेले उद्गार राहुलच्या कानात बराच वेळ घुमत राहिले.. “जर मी लटकलो राहुल्या, तर मी तुला पण बरोबर घेऊन लटकणार… तुला पण बरोबर घेऊन लटकणार..”

राहुल आता खरोखरच लटकला होता. सर्वांनी गण्या आणि राहुलला सरांच्या केबिनमध्ये एकत्र जाताना पाहिले होते. ज्या कारणासाठी जात होते त्या प्रकरणात दोघेही गुंतले होते. जर सरांवर हल्ला करायची कल्पना एकट्या गण्याचीच होती हे कोणाला माहित होते तर ते फक्त प्रिन्सिपल सरांना, जे राहुलच्या समोर जमिनीवर निपचित पडून होते. जिवंत होते की मृत हे कळायला मार्ग नव्हता. त्यांना आता असेच सोडून आपणही पळ काढावा की बाहेर जाऊन कोणाकडे तरी मदत मागावी, राहुलला काहीच सुचेनासे झाले. पुन्हा एकदा त्याने स्वत:च्या दोन थोबाडीत मारून पाहिल्या, कदाचित आपण या दु:स्वप्नातून बाहेर पडू या आशेने.. पण असे काही होणार नव्हते हे त्यालाही माहीत होते. जे घडतेय ते सत्य आहे आणि हि आपल्या कर्माचीच फळे आहेत, जी कधी ना कधी आपल्याला भोगावीच लागणार होती हे तो समजून चुकला होता. बाहेरील लोकांचा आवाज कानावर पडत होता. वर्दळ वाढत होती. दुसर्‍याच क्षणी कोणीही इथे येण्याची शक्यता होती. बंद दरवाज्याच्या पलीकडून एक आवाज आणखी आणखी जवळ येतोय असे जाणवले तसे राहुलच्या डोक्यात धोक्याची घंटा वाजू लागली. पाठोपाठ तोच आवाज.. रन राहुल रन… रन राहुल रन… पण यावेळी मात्र हा आवाज आपल्या अंतर्मनातून न येता कोणीतरी परकीच व्यक्ती आपल्या कानात पुकारतेय असे वाटत होते. हा आवाज, हा सल्ला आपल्या भल्यासाठी आहे की आपल्याला चुकीच्या मार्गावर घेऊन जात आहे हे त्याला समजेनासे झाले. पण आता त्याचा विचार करायची वेळ टळून गेली होती. पर्याय एकच होता.. रन राहुल रन..

जसे दरवाजा लोटून कोणीतरी आत आले तसे राहुलने सरळ त्याला धडक देत बाहेरच्या बाजूला धाव घेतली. पाठीमागून येणारा धडपडल्याचा आवाज.. शिवीगाळ.. गोंधळ.. सारे आवाज आता चोहीकडून येत आहेत असे त्याला वाटू लागले. धावता धावता राहुल कॉलेजच्या गेटबाहेर पडला. कदाचित कायमचाच! मागे वळून एकदा कॉलेजला बघून घ्यावे अशी इच्छा तर होत होती पण हिंमत होत नव्हती. कॉलेजशी असलेले सारे बंध केव्हाच तुटले होते.

तो मॅकेनिकल ईंजिनीअरींगचा क्लासरूम, शेवटचा बाक, बाकावर बसून म्हटलेली गाणी. कधी याची खेच, तर कधी त्याला उकसव. कधी अचानक एखाद्या कठीण प्रश्नाचे उत्तर देऊन सरांना चकीत करणे आणि दाखवून देणे की बॅकबेंचर्सही काही कमी नसतात. अगदीच बोअर लेक्चर असेल तर मागच्या मागेच पळ काढणे. एखाद्या मित्राला आपली हजेरी लावायला सांगणे आणि स्वत: मात्र जिममध्ये जाऊन कॅरम खेळणे. यात कधी पकडले जाणे आणि मग शिक्षा म्हणून एखादी असाईनमेंट लिहिणे. ती लिहिण्यासाठी होस्टेलवर मित्रांसोबत नाईट मारणे. तिथेच पत्त्यांचा डाव रंगणे आणि रात्रभर जागूनही पुर्ण झाली नाही म्हणून तीच असाईनमेंट दुसर्‍या दिवशी सकाळी कॅंटीनमध्ये लिहित बसणे. लिहितानाही अर्धीअधिक नजर जवळपासच्या मुलींवर असणे आणि तरीही त्यांच्यावर ईंप्रेशन मारण्यासाठी त्यांच्याकडे लक्ष न देता अभ्यास करतोय असे दाखवणे. सरते शेवटी असाईनमेंट पुर्ण केल्याचा आनंद आणि तो साजरा करण्यासाठी मागवलेली कटींग चहा… सार्‍या सार्‍या आठवणी कडवट झाल्यासारख्या वाटत होत्या.

बसस्टॉपवर बसून राहुल स्वताशीच विचार करत होता. या सार्‍याच्या पार्श्वभूमीवर त्याला गण्याचे शेवटचे शब्द आठवत होते. आजपर्यंत राहुलने जे केले होते ते केवळ गण्याच्या मैत्रीखातर, गण्याच्या भल्यासाठी. पण काम निघून गेल्यावर तो मात्र पलटला होता. आणि यात काही नवल नव्हते. तो गण्याचा स्वभावच होता. जो राहुलला माहित असूनही तो त्याच्याबरोबर राहायचा कारण यात त्याचा स्वत:चाही स्वार्थ लपला होता. कॉलेजमधील चार मुले त्याला गण्याचा खास माणूस म्हणून जी इज्जत द्यायची ती त्याला गमवायची नव्हती. पण आज जे घडले होते त्याने मैत्री आणि संगत यातील फरक त्याला स्पष्ट झाला होता!

अजूनही त्याच्या कानावर कुठून तरी तेच शब्द ऐकू येत होते, रन राहुल रन.. रन राहुल रन.. सकाळपासून तो धावतच तर होता. थकला होता तो आता. पळून पळून कुठे जाणार होता. एका मुलाच्या हक्काच्या अश्या दोनच जागा असतात. एक घर आणि दुसरे कॉलेज. त्यातील दुसरी तर त्याने गमावली होती. आता जे काही होईल त्याला सामोरे जायचे असे ठरवून राहुलने घरी परतायचा निर्णय घेतला.

घरासमोर थांबलेली पोलिस वॅन बघून तो काय ते समजला. अश्या बातम्या पसरायला वेळ लागत नाही. असेही त्याचे नाव संशयितांच्या यादीत सर्वात वरचे होते. सरांवर झालेल्या हल्ल्यात त्याचा हात नव्हता हे केवळ त्यालाच ठाऊक होते. तरी काही ना काही करून आपण ते पोलिसांना पटवून देऊ अशी पुसटशी आशा होती. पण घरच्यांचा गमावलेला विश्वास तो कसा परत मिळवणार होता. वडीलांची भेदक नजर आज त्याला लाचार वाटत होती. काही झाले तरी त्यांचा मुलगा आजवर त्यांचा अभिमान होता. ‘पापा कहते है बडा नाम करेगा..’ कसले नाम आणि कसले काय! आज त्यांच्या मुलाने त्यांना बदनाम केले होते. दादा देखील वडीलांप्रमाणेच मान खाली घालून उभा होता. मोठ्या भावाच्या नात्याने राहुलच्या प्रती असलेली आपली जबाबदारी घेण्यात आपणही कुठेतरी कमी पडलो ही अपराधीपणाची भावना त्याच्या चेहर्‍यावर स्पष्ट झळकत होती. आजी आजोबांची आपलीच काहीतरी बडबड चालू होती. आपला नातू चुकीचे काम करूच शकत नाही हा त्यांचा विश्वासच नाही तर श्रद्धा होती. या सर्वात आई मात्र कुठेच नव्हती!

राहुलची नजर घरभर आईला शोधू लागली. आज त्याला सर्वात जास्त गरज तिच्या कुशीची होती. पण तीच कुठेतरी हरवली होती. सकाळपासून त्याची पाठ सोडत नसलेला तो चितपरीचित आवाज, “रन राहुल रन..” तो तेवढा आता पुर्णपणे थांबला होता. कितीही पळालो तरी परत फिरून आपल्याला आपल्या माणसांतच यायचे असते हे कदाचित त्याच्या अंतर्मनाला उमगले होते. इतक्यात एक दणकट बांध्याचा पोलिसवाला त्याच्यासमोर येऊन उभा राहिला आणि राहुलला अचानक परिस्थितीचे भान आले. आता त्याला फक्त खरे आणि खरेच बोलायचे होते. पण आता त्याच्या खरेपणावरही कोणाला विश्वास बसत नव्हता. जिथे जन्मदात्या आईवडीलांचा विश्वास गमावला होता तिथे परके त्याच्या शब्दांवर कसे विश्वास ठेवणार होते. ते ही पोलिसवाले, ज्यांना फक्त पुराव्याचीच भाषा समजते. राहुल परत परत तेच सांगत होता जे खरे होते, पण पोलिस काहीएक ऐकून घ्यायला तयार नव्हते. राहुल अगदी रडकुंडीला आला, पण त्यांना राहुलच्या तोंडून तेच ऐकायचे होते जे त्यांना स्वत:ला अपेक्षित होते. राहुलकडे सांगण्यासारखे आणखी वेगळे असे काहीच नव्हते, ना गण्या या वेळी कुठे आहे हे त्याला माहीत होते. सरते शेवटी त्या पोलिसमामांचा संयम तुटला आणि त्यांनी राहुलच्या एक खाडकन कानाखाली वाजवली.

…… तसा राहुल ताडकन उठून बसला. पुढचे काही वेळ तो तसाच गालावर हात ठेऊन बिछान्यात बसला होता. त्याचा विश्वास बसायला किंचित वेळच लागला की हे सारे स्वप्न होते.

डोक्यावर गरगर फिरणारा पंखा आता बरेपैकी निवळला होता. तसा तो ऊठला आणि पुन्हा एकदा ड्रॉवर उघडला. पुन्हा एकदा त्यातील लिफाफा बाहेर काढून आतील पेपर चेक केले. सारे काही जागच्या जागी होते. खिडकीतून सुर्याच्या कोवळ्या किरणांनी आत प्रवेश केला होता. त्या प्रकाशात घर बर्‍यापैकी उजळून निघाले होते. केलेल्या चुकीचे प्रायश्चित कबुलीजबाब देऊन करायची हिंमत आपल्यात नाही हे त्याने स्वत:शी कबूल केले होते. पण आपल्याला या लिफाफ्याची विल्हेवाट लावायची आहे एवढे त्याने नक्की केले. गण्याला कदाचित हे कधीच मान्य होणार नव्हते. कदाचित त्यांच्या मैत्रीचाही हा शेवट असणार होता. पण राहुलला मात्र आज मैत्रीची खरी परिभाषा समजली होती. त्याचा हा निर्णय गण्याचेही हितच बघणार होते. भले आज गण्याला हे पटले नाही तरी एक दिवस आपल्यासारखी त्यालाही जाग येईल हा विश्वास होता. एक शेवटचा द्रुढनिश्यय केल्याच्या आविर्भावात राहुलने दीर्घ श्वास घेतला. तो लिफाफा बॅगेत भरला आणि ती खांद्यावर लटकवून घराबाहेर पडला…!

–x— समाप्त –x–

दोन शब्द – आयुष्य म्हटले की त्यात एखादे दु:स्वप्न हे आलेच. आपलेच आपण स्वत:ला कितीही चापट्या मारल्यासारखे केले तरी जाग मात्र तेव्हाच येते जेव्हा समोरून कोणीतरी येऊन आपल्या कानाखाली जाळ काढतो. पण ती वेळ का येऊ द्यावी? कथेतल्या राहुलला तर जाग आली. आता आपली वेळ आहे. तुमच्या घरातही असा एखादा राहुल असेल. तुम्ही स्वत: असाल, तुमचा भाऊ असेल किंवा तुमचा मुलगा असेल. तर त्याला वेळीच जागे करा. नाहीतर एक दिवस त्याच्यावरही अशीच वेळ येईल…. रन राहुल रन… रन राहुल रन…!!

– तुमचा अभिषेक

 

ऐश्वर्या राय @ मोहोब्बते – मलाही कोणाशी तरी बोलायचेय..

हेल्लो माबोकर्स.. मी राजची हेलोवीन .. ऊप्स, शॉली शॉली, राजची हिलोईन..

नाही हं, तो बडे बडे देशो मे छोटी छोटी बाते होती रेहती है शेनोलिटा, वाला राज नाही काही.. अहो तो नाही का, जो चष्मा घालून खुर्चीवर बसून गिटार वाजवतो. तो हो, जो येडा बनून तमिताभने दिलेला प्रसादाचा पेढा खात नाही.. हा तोच तो, राज आल्यन मल्होत्रा.. नाम तो सुना ही होगा ! बेंबेंबे हेहेहे खीखीखी.. तोच तो !

काय बोलता, कोण तमिताभ ?? शॉली शॉली, माय मिस्टेक अगेन. ते मी कधी कधी थोडे बोबले बोलते ना. त्याचे झाले काय, सुसाईडच्या चक्करमध्ये दोन माळ्याच्या बिल्डींगवरून उडी घेतली खरी, पण पुढचे चार दात तोडून घेतले, तोंडाचा बोळका झाला, और फिर मै कभी किसी को मुंह दिखाने के काबिल नही रही. म्हणून मग पांढरी साडी नेसली आणि भूत बनून अद्रुष्य झाले. आता दुधाचे दात बनवायला टाकलेयत, ते मिळेपर्यंत पुढचा जन्म काही घेऊ शकत नाही. बाईचा जन्म कठीणच बाई..

हं तर मी काय सांगत होते, तमिताभ म्हणजे अमिताभ हो, माझा सासरा.. उप्स शॉली शॉली, पुन्हा गडबडले. पिक्चरमधलेच बोलायचेय ना.. तर माझा नाही हो त्या राजचा, होऊ घातलेला पण होऊ न शकलेला सासरा. अहो तो नाही का, पहाटे साडेपाच वाजता, अर्ली ईन द मॉर्निंग, स्वताही उठतो, सुर्यालाही उठवतो, आणि त्याला घूर घूर के बघून, शायनिंग मारतो. नाही ओळखले अजून .. चला तीन हिंट देते.., एक) परंपरा दोन) प्रतिष्ठा तीन) अनु… हो हो, शासन शासन, तोच तोच, श्री नारायण शंकर… महादेवन.. पुरा नाम .. हाईंग !

पटली ओळख ! आता माझे नाव सांगा?? नाही आठवत, चला मीच सांगते. माझे नाव मेघा ……… हो, बस्स एवढेच ! या दोन सुप्पर्रस्टारच्या जुगलबंदीमध्ये मला फूटेज पण कमी आणि माझे नाव पण कमीच. त्यात एक माझे वडील.. तेच ते, परंपरा प्रतिष्ठा, बोल दिया ना, बस्स बोल दिया .. स्वता आयुष्यभर निरुपा रॉयच्या पोटी जन्म घेतला, पण आता स्वताच्या पोटी ऐश्वर्या राय जन्माला आलीय तर तिचे एकतरी प्रेमप्रकरण असणार हे समजायला हवे ना. पण नाही, आमच्या डॅडी कूलना गुरू कुलची प्रतिष्ठा जास्त महत्वाची. अरे डॅडू पण मग निदान बॉईज स्कूल तरी उघडायचे नव्हते ना. आता लोण्याजवळ विस्तव पेटवला तर एक तरी शोला भडकणारच ना.. एक तरी निखारा तडतडणारच ना.. तो नेमका क्कककक्कक् ‘कोयला’ कडकडला !

अच्छा मुलांची शाळा उघडली तर उघडली, पण मग त्यात त्या राहुलराजला कशाला अ‍ॅडमिशन दिलेत. आधीच त्याला जोशमध्ये माझ्याशी रक्षांबधन करावे लागले होते आणि देवदासमध्ये पारोच्या जागी दारोला कवटाळावे लागले होते, तर यात तो हमखास चान्स मारणारच होता… त्याने तो मारला आणि फुकट मी मेले!

पण माझा प्रॉब्लेम इथेच संपत नाही. मी मेले, संपले, भूत बनून अदृष्य झाले, पण तो राज काही भूतयोनीतही मला सुखाने मरू देत नाहीये. त्याला माझा पासवर्ड माहीत आहे ना, त्यामुळे बघावे तेव्हा पुंगी वाजवून नागाला बोलावतात तसे अधूनमधून खुर्चीवर बसून वाजवायची गिटार बडवतो आणि मला बोलावत राहतो. गायचा मूड त्याला होतो आणि नाचायला मला बोलावतो. ईडियट बोलावतो सुद्धा अचानकमध्ये. अरे मला मेकअप शेकअप करायला तरी वेळ दे. आफ्टर ऑल मी जगातली सर्वात सुंदर भूत आहे यार !

बरे याला मी लांबूनच दर्शन दिलेले ही चालत नाही, याचा चष्मा पण जवळचाच ना. म्हणून मग याच्या जवळ येऊन याला फेरी मारून जा. काय तर म्हणे मोहोब्बते, आता त्या येड्याला समजलेय ना की भूतं खरोखरची असतात ते, तर मग माझ्यावर खरे प्रेम असेल तर मर ना बाबा एकदाचा तू सुद्धा आणि भेट मला कायमचा, कश्याला उगाच त्या रिकी टिकी मिकिच्या लव्हस्टोरीमध्ये दुनियादारी करत बसलायंस..

बरं त्या पोरांना इन्स्पिरेशनच द्यायचे होते तर लैला-मजनू, हीर-रांझा किंवा गेला बाजार वीर-झाराचीच लव्हस्टोरी सांगितली असतीस. पण नाही, आपलीच प्रेमकहाणी सांगायची होती. बरे सांगितलीस ती सांगितलीस, पण मला साधा सुईत धागा ओवता येत नाही हे सुद्धा सांगायची काही गरज ??? … पण नाही !

हुश्श, मला वाटलेले पिक्चरच्या शेवटी तरी त्यांचे मिशन मोहोब्बते सक्सेसफुल झाल्यावर माझी यातून सुटका होईल. पण नाही, वेड्याने मला बोलवायचा पासवर्ड माझ्या बापाला पण देऊन ठेवला, आणि लावली माझी डबल ड्यूटी !

कभी कभी मेरे दिल मे खयाल आता है, या दोन सुप्पर्रस्टारच्या लफड्यात या गरीब बिचार्‍या पारोचाच पार देवदास झालाय. भूतयोनीत रात्री कंपलसरी जागावेच लागते आणि पहाटे साडेपाचला हे हजर.. वरना अब से पहले, पीपल पे लटक रही थी मै कही …

चला येते मी, माझे सातशे शब्द संपत आलेत. ईथे कोणी मनसोक्त त्रागा ही करू देत नाही यार. त्याला पण शब्दमर्यादा. एनीवेज, तसेही राज डार्लिंगचे तुणतुणे आणि शंकर पप्पांचे सुर्यनमस्कार कानावर पडू लागलेत, तर निघावे लागेलच.

पण थॅंक्स हं, तुमच्याशी बोलून हलके झाले बाई. जर कोणी माझी हल्लीची साईज पाहिली असेल तर समजले असेलच, या रायचा कसा पर्वत झालाय आणि हलके होण्याची मला किती गरज होती ते 😉

….. तुमचीच
बरसो रे मेघा मेघा ..

…………………………………………

– तुमचा अभिषेक

 

आदूमामा

तुला म्हणून सांगतो बे आभ्याs, या दारूच्या व्यसनात दोनच स्टेज असतात. पहिल्या स्टेजमध्ये आपण दारू पितो, तर दुसर्‍या स्टेजमध्ये दारू आपल्याला. या आदूची पहिली स्टेज तर केव्हाच पार झालीये. आता हि दुसरी कुठवर नेते हे बघायचय.” .. कालपरवाच बोलल्यासारखे आदूचे हे शब्द कानात घोळत होते, अन इतक्यात दादरावरचा कोलाहल अचानक शांत झाला. कल्पना असूनही काळजात धस्स झाले. पाहिले तर चार टाळकी आदूच्या घराबाहेर जमताना दिसली. मी काय ते समजून चुकलो. आदू दुसरी स्टेज ओलांडून तिसर्‍या स्टेजला गेला होता. कधीही न परतण्यासाठी, कायमचाच!

*****

आदूस ! एकेकाळचा आमचा आदू मामा ..

स्वताच्या आयुष्याची चिंता चार घटका दूर सारत दुसर्‍याच्या घरात डोकावण्याची वृत्ती, दुसर्‍याच्या घरातच नाही तर आयुष्यातही अधिकार असल्यागत हस्तक्षेप करण्याची सवय, काही भानगड सापडलीच तर ती पार गावभर करण्याची खोड, पण कोणी संकटात दिसताच कर्तव्य समजत हातचे न राखता मदत करण्याचा स्वभाव., दक्षिणमध्य मुंबईतील चाळसंस्कृतीची देणगी म्हणून अंगी भिनलेल्या या गुणदोषांना आदूही अपवाद नव्हता. पण त्याही पलीकडे जाऊन तो आणखी बरेच काही होता.

तुला म्हणून सांगतो बे आभ्याs.. हे शब्द कानावर पडले की समजायचे, आता जगातले एखादे भारी आणि अनोखे तत्वज्ञान आपल्यासमोर उलगडले जाणार आहे, किंवा चाळीतील एखादी आतल्या गोटातील बातमी त्यामागच्या विश्लेषणासह ऐकायला मिळणार आहे. हा तत्ववेत्ता म्हणजेच आमचा आदूमामा. आमचा म्हणजे अगदी सर्वांचाच नाही. कोणासाठी आदूशेठ तर कोणासाठी नुसताच आदू. काही जण त्याला “ए चिवट्या” या त्याच्या टोपणनावाने आवाज द्यायचे, तर काही असेही होते जे निव्वळ फुल्याफुल्यांनीच त्याचा उद्धार करायचे. तरीही आम्हा पोराटोरांसाठी एकेकाळचा आदूमामाच. काळ सरला तशी पोरे मोठी झाली, अक्कल आली, या बेवड्याला काय मामा म्हणून हाक मारायची असा शहानपणा अंगी आला. पण माझ्यासाठी मात्र बालपणीच्या आठवणींचा एक कप्पा या आदूमामाने व्यापला होता. अगदी आजही जेव्हा तो बोलायचा, तुला म्हणून सांगतो बे आभ्या, तेव्हा ते खास या आभ्यासाठीच आहे असे वाटायचे.
एकोणीसशे नव्वद साल, जेव्हा आदू मला पहिल्यांदा भेटला, चाळ समितीच्या कार्यालयाबाहेर. मी तेव्हा चौथी-पाचवीत असेन. त्याच्या व्यसनांचा अड्डा आणि आमचा खेळायचा कट्टा जवळपास एकच. कार्यालयाचे दार संध्याकाळी ‘सहा ते नऊ’ या वेळेत खुलायचे. दिवसभर त्या बंद दाराचा आसरा घेत, तिथेच एका कोपर्‍यात तो आपले बस्तान मांडायचा. सोबतीला एक गडी शेजारच्या वाडीतून यायचा. सारे म्हणायचे त्यानेच आदूला कसल्याश्या नशेला लावले होते. ड्रग्स, चरस, गांजा, ब्राऊनशुगर., त्या वयात असलेल्या अकलेनुसार आम्ही त्या नशेला नाव द्यायचो. दुरून पाहता सिगारेटच्या पाकीटातील चंदेरी कागद तेवढा जळताना दिसायचा, पण घरून ओरडा पडेल या भितीने जवळ जाऊन ते कुतुहल शमवायची हिम्मत कधी झाली नाही.

त्यावेळी आदूचे वय तीस-पस्तिशीच्या घरात असावे. नशेची सवय असूनही तरुणपणातील व्यायामाने कमावलेल्या शरीराच्या खुणा त्याच्या गोळीबार झालेल्या गंजीतून डोकावत राहायच्या. त्या वयात सिनेमांतील अ‍ॅक्शन हिरोंमुळे पीळदार शरीराचे आकर्षण वाटत असल्याने, नशेच्या नादी लागलेल्या आदूबद्दल एक सहानुभुतीच वाटायची.

सुदैवाने त्या चंदेरी कागदाच्या व्यसनात आदू जास्त गुरफटला नाही. साथसंगत सुटली, चार लोकांनी फटकारले तसे भानावर आला. बाटलीची साथ मात्र आयुष्यभराची होती, म्हटलं तर बिडीकाडीचेही व्यसन. या त्याच्या आयुष्याला उर्जा देणार्‍या गोष्टी असल्याने त्यांची साथसोबत कधी सुटणार नव्हती.

अश्या या, आणि एवढीच माहीती असलेल्या आदूला मी जवळून ओळखू लागलो ते ईयत्ता आठवीनंतरच्या उन्हाळी सुट्ट्यांमध्ये.

चाळीच्या पहिल्या मजल्यावर म्युनसिपालटीची शाळा भरायची. मे महिन्याची सुट्टी तिलाही पडायची. शाळेच्या बंद वर्गांचा फायदा उचलत चाळीतल्या सार्‍या रिकामटेकड्या भुतांचा अड्डा तिथेच जमायचा. चार जण कॅरमवर लागले असायचे, तर इतर पत्ते कुटत पडायचे. काही नाही तर गप्पांचाच फड रंगायचा. आम्हा सर्वांमध्ये वयाने मोठी असलेली एकच व्यक्ती होती, ती म्हणजे आदूमामा. सुरुवातीला माझ्या नजरेत त्याची प्रतिमा तशीच होती जसे मी त्याला पहिल्यांदा पाहिले होते. त्यामुळे थोडासा दबकूनच राहायचो त्याला. पण फार काळ नाही ..

तो कॅरम खेळायला म्हणून आम्हाला पावडर पुरवायचा. त्यांच्या जमान्यातील अडगळीत पडलेला कॅरमचा स्टॅंड त्यानेच कुठूनसा आम्हाला शोधून दिला होता. तापलेला कॅरम बोर्ड चांगला चालतो हे ज्ञान देत बल्ब आणि फोकसची जुळवणीही त्यानेच करून दिली होती. आपुलकीचे थोडेसे शेअर त्याच्या नावे गुंतवण्यासाठी हे एवढे भांडवल, त्या वयात माझ्यासारख्या कॅरमप्रेमीसाठी पुरेसे होते.

त्याचा स्वताचा खेळही चांगला होता, मात्र आमच्याबरोबर महिन्यातून एखादाच डाव खेळायचा. हेच पत्त्यांच्या बाबतीत, ते स्वत: हातात न धरता एखाद्या कच्च्या लिंबूच्या पाठीमागे बसून त्याला पाने सुचवायचा. कधीतरीच हाऊजीचा डाव रंगायचा, त्यातही तो केवळ नंबर पुकारायला म्हणून भाग घ्यायचा. त्याला आमच्यात खेळायला संकोच वाटायाचा की लहानग्यांशी हरण्याची भिती, हे त्यालाच ठाऊक. मात्र आपल्याला खेळण्यात नाही तर बघण्यातच रस आहे याचा अभिनय तो छान वठवायचा.

दुपारचे जेवण आटोपून वामकुक्षी घ्यायला म्हणून त्याचा बिछाना दादरावर लागायचा. झोप येईपर्यंत आमच्याशी गप्पा मारत बसून राहायचा. हळूहळू आम्हीही हक्काने त्याच्या बिछान्यावर पसरू लागलो होतो. अनुभवत होतो तसे समजत होते, दारूचा वास ना त्याच्या तोंडाला यायचा ना त्याच्या बिछान्याला यायचा.

आदू मिथुनचा फार मोठा चाहता होता. मिथुनला तो मिथुनदा म्हणायचा. खरे तर बरेच जण म्हणत असावेत, पण आमच्यासाठी ते नवीन होते. त्या काळात मिथुनचा दर आठवड्याला एखादा तरी बी ग्रेड सिनेमा यायचा. आदू न चुकता जवळच्या स्टार टॉकीजमध्ये बघायला जायचा. आम्हालाही आमंत्रण असायचे, पण मिथुनचा सिनेमा काय बघायचा म्हणत त्याच्याबरोबर जाणे सारेच टाळायचे. अर्थात, अमिताभचा सिनेमा असता तरी खचितच कोणी गेले असते. शेवटी घरच्या संस्कारांमुळे एखाद्याला मामा बोलणे वेगळे आणि खरोखरचे मामा समजणे वेगळे ..

पण आदू सिनेमा बघून आल्यावर त्याच्या कडून स्टोरी ऐकणे हा एक मनोरंजक कार्यक्रम असायचा. मिथुनचे सिनेमातील संवाद आणि अचाट पराक्रम मोठ्या अप्रूपाने तो रंगवून सांगायचा. त्या सिनेमांमध्ये त्याला काय आवडायचे हे नक्की सांगता येणार नाही, पण कदाचित आपल्या आयुष्याची पटकथाही देवाने एखाद्या बी ग्रेड सिनेमापेक्षा वेगळी लिहिली नाहीये, हा एक समान धागा गवसत असावा.

त्याचा असून नसल्यासारखा बाप कधी निर्वतला याची कल्पना नाही, पण आई मात्र लहानपणीच पोरके करून गेली. परीणामी सावत्र आईचा छळ नशीबात होता, पण संसाराचे सुख देखील फार काही लाभले नाही. गर्दुल्ला हा शब्द जसा पहिल्यांदा मला आदूबाबत समजला, तसेच रंडवा या शब्दाचीही भर माझ्या शब्दकोषात आदूमुळेच पडली. आदू विधुर होता. जिला कधी मी पाहिले नाही पण जिच्या सौंदर्याची ख्याती ऐकून होतो ती आमची मामी, स्टोव्हचा भडका उडाल्याचे निमित्त झाले आणि त्यातच गेली. कोण म्हणायचे तिच्या सावत्र सासूनेच तिला जाळले, तर काहींच्या मते त्यात आदूचाही हात होता. खरे खोटे देवास ठाऊक. पण त्या वेळचे भाजल्याचे डाग आदूच्या हातावर आजही होते, ज्याचे चटके त्याला आयुष्यभर झेलायचे होते.

त्यानंतर सावत्र आईचे छत्र म्हणा किंवा छळसत्र म्हणा, फार काळ टिकले नाही. सध्या त्याच्या घरात राहणारी आणि त्याला नावाने हाक मारणारी त्याची दोन लहान भावंडे सावत्रच होती. नाही म्हटले तरी त्यांच्या संसारात हा उपराच होता. स्वताच्याच घरात त्याचे जगणे आश्रितासारखे होते. जेवण्यापुरतेच काय ते आतल्या दिशेने उंबरठा ओलांडणे व्हायचे.

आदू पोटापाण्यासाठी म्हणून माझगाव डॉकमधल्या कुठल्याश्या तांत्रिक विभागात कसलीशी जोडणी का बांधणी करायचा. आपल्या कामाचा त्याला एखाद्या अभियंत्यापेक्षा जास्त अभिमान होता. कॉलेजातील चार बूकं शिकलेल्यांपेक्षा आपल्याला जास्त समजते असा दावा बिनदिक्कतपणे करायचा. वडीलांच्या जागेवर आयतीच मिळणारी सरकारी नोकरी नाकारून स्वताच्या हिमतीवर आणि कौशल्यावर मिळवलेल्या नोकरीचा अभिमान असणेही रास्त होतेच.

कधी, कुठे, अन कसा झिंगलेल्या अवस्थेत सापडेल याचा नेम नसलेला आदू शनिवारी मात्र वेगळाच भासायचा. जेव्हा चाळीतील सारी तरुणाई नव्याने बांधलेल्या गणपतीच्या मंदिरात जायची तेव्हा हा हनुमंताचा भक्त, मारुतीच्या जुन्या मंदिरात तेल ओतताना आढळायचा. त्या दिवशी मग दारूला स्पर्श केवळ नजरेनेच करायचा. एवढेच नव्हे तर बोलतानाही त्याची जीभ मग सैल नाही सुटायची. जणू विचारांचीही शुद्धता पाळायचा. शेंदूराचा भलामोठा टिळा फासलेला आदू, व्यसनांपासून दूर राहत श्रद्धेतूनही उर्जा मिळते हे एका दिवसासाठी का होईना दाखवून द्यायचा.

ईतर दिवशी मात्र त्याच्या तडाख्यातून कोणी वाचलेय असे द्रुश्य विरळेच. खास करून सार्वजनिक नळावरची त्याची भांडणे ठरलेलीच असायची. स्वतापेक्षा जास्त तो दुसर्‍यांसाठी भांडायचा. घाईगडबडीत असलेल्या एखाद्याला दुनियादारी दाखवत मध्येच रांगेत घुसवायचा. पण सर्वांनाच आपली गरज श्रेष्ठ वाटत असल्याने या परोपकारी विचारांना तिथे थारा नसायचा. आदूचे मात्र वेगळेच होते. कोणाचे काही तरी चांगले करण्यासाठी कोणाचे काही तरी वाईट करावेच लागते – अ‍ॅकोर्डींग टू आदू’स लॉ ऑफ चांगुलपणा.. पण ते चांगले कधी दिसण्यात येत नाही अन वाईटाचीच तेवढी चर्चा होते हा व्यावहारीक द्रुष्टीकोण मात्र त्याला अजून समजायचा होता.

पण तरीही आदूची सर्व चाळकर्‍यांना गरज होतीच. चाळीतला कोणताही सण असो वा कार्यक्रम, तो आदूच्या सहभागाशिवाय अशक्यच. अगदी दुकान लाईनीतून वर्गणी जमा करण्यापासून मंडप सजवण्यापर्यंत असो, वा हातात झाडू घेऊन साफसफाई करायची असो, त्याच्या सारखा हौशी स्वयंसेवक दुसरा नव्हता. फक्त त्याच्या हौसेला रिकामटेकडेपणाचे नाव दिले जायचे. गणपतीच्या अकरा दिवसांत घसा फाडून कोकलणारे आरतीसम्राट कैक होते मात्र ढोलकीसम्राट आदू एकच होता. त्याचा झिंगलेला हात ज्या तालात ढोलकी वर पडायचा तसाच खडू हाती येताच बोर्डावरही सर्रसर चालायचा. सार्वजनिक पॅसेजमध्यल्या फळ्यावर गणपतीचे चित्र कोणी काढावे तर ते आदूनेच, शिवजयंती येता शिवाजी महाराजांना रंगवावे तर त्याच्यासारखे त्यानेच. निवडणूकींच्या काळातही प्रचाराचे फलक रंगवायला म्हणून आदूला आमंत्रण असायचे. मोबदला म्हणून पक्षाच्या कार्यकर्त्यांबरोबर बारमध्ये बसवले जायचे. मोबदल्याची पुरेपूर वसूली व्हायची पण कला मात्र झाकोळली जायची. खरे तर या फुटकळ फलकांव्यतिरीक्तही तो बरेच काही रंगवू शकला असता, पण त्याला स्वताचेच आयुष्य रंगवायचे नव्हते. पडद्यामागचे कलाकार बरेचदा पडद्यामागेच राहतात. आदूसारखे मात्र प्रत्यक्ष रंगमंचावर वावरूनही पडद्यामागे ढकलले जातात.

आयुष्यात काय किती कमावले यावर नाहीतर काय किती गमावले यावर तो आयुष्याचे मोजमाप करायचा. पण आदूचे हे तत्वज्ञान या व्यवहारी जगात कवडीमोल होते, त्याला कोणी गंभीरपणे घेणारे नव्हते कारण तो स्वत: अपयशी होता. पण आदू खरेच अपयशी होता का. हे आयुष्य जगण्यात तो कमी पडला होता का. काही उद्देश नसताना तो जगायचा. बायको नाही, ना मूलबाळं. ना पुढे कधी लग्नाचा विचार त्याच्या मनात आला असेल. आलाच तरी बेवड्याला कोण कुठली मुलगी देणार होते. पण तरीही आजवर त्याला कसली खंत नव्हती, ना नशीबाला दोष देणे होते. स्वताच आखलेल्या चौकटीत सुखाने का नसेना, पण कसल्याश्या समाधानाने तो जगत होता.

आणि एके दिवशी ती खबर आली. चाळीला बिल्डर लागला. पुनर्बांधणी योजनेअंतर्गत चाळीच्या जागी टॉवर उभारला जाणार होता. चाळीतल्या मध्यमवर्गीय लोकांना मोठ्या फ्लॅटची स्वप्ने पडू लागली. प्रॉपर्टीवरून भावाभावांमध्ये वाद होऊ लागले. सुसंस्कृत म्हणवल्या जाणार्‍या घरांमध्ये वेगळे चित्र नव्हते, तिथे आदूच्या घरची परिस्थिती विचारायलाच नको. काही म्हणत होते बेवड्याला लॉटरी लागली, तर काही जण तो पॉपर्टी चार वर्षात फुकून टाकेल अशी भाकीते वर्तवत होते. खुद्द त्याच्या भावांना पोटशूळ उठू लागला होता. घरामध्ये एक वाटा आदूचाही होता. मुंबईतील मोक्याची जागा, सोन्याचा भाव, ईंचाईंचाला मिळणारी किंमत. तिथे काही लाखांचा घास आदूच्या घशात जाताना त्यांना बघवत नव्हते. आदूला काही रक्कम देऊन ते घर आपल्या नावावर करायचे बेत आखत होते. पण आदू ईतकाही बावळट नव्हता. परीणामी घरात रोजचेच खटके उडू लागले. घरातून अन्नपाणी मिळायचे बंद झाले. तहानभूक आणि मनाची अशांती आता सारे दारूच भागवू लागली होती.
आदूच्या मते जगातल्या प्रत्येक गोष्टीला नेहमी तीन बाजू असतात. एक बरोबर तर दुसरी चुकीची, आणि तिसरी आपल्या फायद्याची. आजकाल सारे तीच बघत होते. घरे मोठी होत होती अन माणसे छोटीच राहिली होती.

आदूमामा आदूमामा करत अर्ध्या चड्डीत फिरणारी मुले आता नोकरी धंद्याला लागली होती. एकीकडे काळ बदलत होता दुसरीकडे आदूत झपाट्याने बदल होत होता. जेव्हा इतर सारे चाळकरी यंदाचे शेवटचे वर्ष म्हणत सारे सणसमारंभ झोकात साजरे करायचे बेत आखत होते तिथे आदूने चारचौंघांमध्ये मिसळणे बंद केले होते. चाळीच्या कार्यक्रमांत हा स्टेजच्या जवळ नाही तर पार लांब दिसू लागला होता. चेहरा त्याचा उतरू लागला होता, तब्येत पार खालावली होती. इथून पुन्हा सुधारेल अशीही आशा त्याच्याकडे बघून वाटत नव्हती. पन्नाशीचा आदू सत्तरीचा वाटू लागला होता. कधीतरी माझ्या बाजूला येऊन उभा राहायचा, “काय आभ्या” अशी हलकेच हाक मारायचा. उत्तरदाखल त्याला माझे हसणेच अपेक्षित असायचे. पण त्याची स्थिती पाहता ते ही हल्ली आतून येणे बंद झाले होते. “कसा आहेस रे आता?” एवढी काळजीपोटी चौकशी व्हायची. पण त्यानंतर तो जे काही भाव चेहर्‍यावर आणत हसायचा, जे आता फक्त मरणाचीच वाट बघत असल्यासारखे दाखवायचा, ते असह्य करून जायचे.

आदूची पहिली स्टेज पार होऊन तो दुसर्‍या स्टेजला पोहोचल्याची ती लक्षणे होती. दारूचे कित्येक ग्लास त्याने एकाच घोटात रिचवले असतील पण ती मात्र त्याला हळूहळू आपल्या पोटात घेत होती. मध्यंतरी डॉक्टरने शेवटचे फर्मान दिल्याचे आठवतेय. डॉक्टरही वैतागूनच म्हणाले असतील, कारण त्यांना क्लिनिक सोडून नाईलाजाने चाळीचे तीन मजले चढावे लागायचे, पण पैश्याची फीज मिळेलच कि नाही याची खात्री नसायची.

अखेर बोर्ड रंगवणार्‍या आदूचे स्वत:चे नाव बोर्डावर झळकले ते मेल्यावरच.. कै. आदिनाथ शंकर साताडकर.
त्या दिवशी कित्येकांना त्याचे पुर्ण नाव समजले असेल. तरीही त्यांच्यासाठी एक बेवडाच मेला होता. एक कलावंत, एक विचारवंत आपली कला पेश न करताच या जगातून निघून गेला आहे, हे मात्र कोणाच्याही ध्यानी नव्हते.

आदूसारखे लोक हे आपल्याच चांगुलपणाचा आरसा असतात. जर आपण चांगले असू तर आपल्याला त्यांच्यातील चांगले गुण भावतात, नाहीतर आठवणीत केवळ त्यांचे दोषच राहतात.

आदू म्हणायचा, कोणाच्या आठवणीत रडायचे नाय बे आभ्या. आठवणी त्रास देऊ लागल्या की त्या आठवाव्याश्या नाही वाटत. मी रडत नाही म्हणून मला माझी आई रोज आठवते. तू एकदा रडला की या आदूला विसरून जाणार बघ. पण खरे होते, आदूला ‘आदूस’ अशी हाक मारणारी त्याची आई त्याला अजूनही आठवायची. ती आई, जी त्याच्या वयाच्या पंधरासोळाव्या वर्षी त्याला सोडून गेली, पण आज पन्नासाव्या वर्षीही त्याच्या तितकीच स्मरणात होती. बहुधा उभ्या आयुष्यात त्याला तितकाच मायेचा माणूस दुसरा कोणी भेटला नसावा ..

आज आदूच्या आठवणी सांगताना माझ्या डोळ्यात पाणी येत नसेलही, ना ऐकताना कोणाला गलबलून आले असेल. मात्र आदू गेला तेव्हा त्याच्या मैताला चिक्कार गर्दी होती. कोण कुठल्या चार बायका जेव्हा आदूसाठी रडल्या तेव्हा थोडेसे माझ्याही काळजात तुटले होते. या प्रत्येकाशी त्याचे काही ना काही तरी ऋणानुबंध जुळल्याशिवाय हे शक्य होणार नव्हते. वाईट फक्त एकाच गोष्टीचे वाटते, हे जर त्याला आधीच समजले असते, तर कदाचित त्याच्या जगण्याला एक कारण मिळाले असते.

– आभ्या